Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 1

सूत उवाच । अथाहं संप्रवक्ष्यामि सर्वधर्मोत्तमोत्तमम् । उमामहेश्वरं नाम व्रतं सर्वार्थसिद्धिदम्

sūta uvāca | athāhaṃ saṃpravakṣyāmi sarvadharmottamottamam | umāmaheśvaraṃ nāma vrataṃ sarvārthasiddhidam

สูตะกล่าวว่า: บัดนี้เราจักอธิบายธรรมอันยอดยิ่งเหนือธรรมทั้งปวง คือพรตนามว่า ‘อุมา-มเหศวร’ พรตซึ่งประทานความสำเร็จแห่งประโยชน์ทั้งสิ้น

सूतःSūta
सूतः:
Karta (Speaker/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Speech act/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकारः (Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
अथthen; now
अथ:
Sambandha (Discourse connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्ययम्; अनुक्रम/आरम्भसूचक (then/now)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
संप्रवक्ष्यामिI shall explain fully
संप्रवक्ष्यामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम् + प्र + वच् (धातु)
Formलृट्-लकारः (Simple Future), उत्तमपुरुषः (1st person), एकवचनम्; परस्मैपदम्
सर्वधर्मोत्तमोत्तमम्the best of the best among all dharmas
सर्वधर्मोत्तमोत्तमम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व + धर्म + उत्तम + उत्तम (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; बहुपद-तत्पुरुषः; विशेषणम् (सर्वेषां धर्माणाम् उत्तमेषु अपि उत्तमम्)
उमामहेश्वरम्(called) Umā and Maheśvara
उमामहेश्वरम्:
Karma (Appositional object/कर्म)
TypeNoun
Rootउमा + महेश्वर (प्रातिपदिके)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; द्वन्द्व-समासः (उमा च महेश्वरश्च) — व्रतनामरूपेण
नामnamed; called
नाम:
Sambandha (Naming marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootनाम (अव्यय)
Formअव्ययम्; नामार्थक-निपातः (called/namely)
व्रतम्vow; observance
व्रतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
सर्वार्थसिद्धिदम्granting success in all aims
सर्वार्थसिद्धिदम्:
Karma (Qualifier of object/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व + अर्थ + सिद्धि + द (प्रातिपदिके)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेषणम्; तत्पुरुषः (सर्वेषाम् अर्थानां सिद्धिं ददाति)

Sūta (Lomaharṣaṇa/Sūta narrator)

Tirtha: Umāmaheśvara-vrata (portable observance)

Type: kshetra

Listener: Ṛṣis (assembly of sages)

Scene: Sūta, seated in a forest-āśrama or yajña-sabhā, addresses sages and announces the Umāmaheśvara-vrata; behind him a symbolic image of Umā and Maheśvara together (Ardhanārī or divine couple) signifies the vow’s focus.

S
Sūta
U
Umā
M
Maheśvara (Śiva)

FAQs

Among religious observances, a Śaiva vow centered on Umā and Maheśvara is proclaimed as supremely efficacious.

No tīrtha is specified in this opening verse; it introduces a vrata rather than a location-māhātmya.

The Umāmaheśvara-vrata is introduced as a formal vow/observance that yields sarvārtha-siddhi; details follow in subsequent verses.