Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 49

स्मृतमात्रां तदापश्यदागतां पृष्ठतः स्थिताम् । पूर्वेणावयवेनैव भक्तिनम्रां शुचिस्मिताम्

smṛtamātrāṃ tadāpaśyadāgatāṃ pṛṣṭhataḥ sthitām | pūrveṇāvayavenaiva bhaktinamrāṃ śucismitām

เพียงระลึกถึง นั้นเองเขาก็แลเห็นนาง—มาถึงแล้วและยืนอยู่เบื้องหลัง ด้วยกายเดิมดังแต่ก่อน ก้มลงด้วยภักติ และมีรอยยิ้มอันผ่องใสบริสุทธิ์

स्मृतमात्राम्(her) merely remembered (one)
स्मृतमात्राम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्मृत (प्रातिपदिक; स्मृ-धातोः क्त) + मात्र (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्; तत्पुरुषः (स्मृतिः एव मात्रा यस्याः = merely remembered)
तदाthen
तदा:
Kriyā-visheshana (Time/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्ययम् (then)
अपश्यत्saw
अपश्यत्:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
आगताम्arrived
आगताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ + गम् (धातु)
Formक्त (Past passive participle), स्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (ताम्/दयिताम् implied)
पृष्ठतःfrom behind
पृष्ठतः:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootपृष्ठतः (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (from behind/at the back)
स्थिताम्standing
स्थिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्था (धातु)
Formक्त (Past passive participle), स्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (आगताम्)
पूर्वेणwith the former/previous
पूर्वेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसकलिङ्गम्, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचनम्; विशेषणम् (अवयवेन)
अवयवेनby (her) body/limb
अवयवेन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअवयव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, तृतीया, एकवचनम्
एवindeed
एव:
Sambandha (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्ययम् (indeed/only)
भक्तिनम्राम्humbled by devotion
भक्तिनम्राम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभक्ति (प्रातिपदिक) + नम्र (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्; विशेषणम् (आगताम्); तत्पुरुषः (भक्त्या नम्रा)
शुचिस्मिताम्with a pure smile
शुचिस्मिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशुचि (प्रातिपदिक) + स्मित (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गम्, द्वितीया, एकवचनम्; कर्मधारयः (शुचि स्मितं यस्याः) विशेषणम् (आगताम्)

Narrator (Purāṇic narrator, contextually Sūta/Lomaharṣaṇa)

Scene: At the instant of remembrance, the beloved devotee appears behind the worshipper, unchanged in form, slightly bowed with devotion, wearing a pure, serene smile; the shrine glows softly as if acknowledging the miracle.

Ś
Śabara
Ś
Śabarī

FAQs

Sincere remembrance and devotion are portrayed as immediately efficacious, drawing the devotee’s presence by divine arrangement.

No tīrtha is specified; the verse highlights the transformative purity and grace associated with devotion.

No explicit prescription; it narrates a devotional result—appearance linked to remembrance and prior worship.