Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 13

आदित्येश्वरमायाताः प्रसङ्गादृषिपुंगवाः । वृक्षैः संछादितं शुभ्रं धवतिन्दुकपाटलैः

ādityeśvaramāyātāḥ prasaṅgādṛṣipuṃgavāḥ | vṛkṣaiḥ saṃchāditaṃ śubhraṃ dhavatindukapāṭalaiḥ

ด้วยกระแสแห่งเรื่องราวที่ดำเนินไป เหล่าฤษีผู้ประเสริฐได้มาถึงอาทิตเยศวร แล้วได้เห็นแดนศักดิ์สิทธิ์อันผ่องสว่าง ถูกคลุมด้วยร่มไม้ธวะ ตินทุกะ และปาฏละ งามเป็นมงคลยิ่ง

āditya-īśvaramto Ādityeśvara (a shrine/place)
āditya-īśvaram:
Karma (Goal/Object/कर्म)
TypeNoun
Rootāditya (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; गन्तव्य-स्थान (to Ādityeśvara)
āyātāḥcame, arrived
āyātāḥ:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootā + √yā (या) (धातु) → आयात (कृदन्त)
Formभूतकालिक-कृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘आगताः’ (having come)
prasaṅgātincidentally, due to occasion
prasaṅgāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeNoun
Rootprasaṅga (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; हेत्वर्थे (because of/incidentally)
ṛṣi-puṃgavāḥthe foremost sages
ṛṣi-puṃgavāḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootṛṣi (प्रातिपदिक) + puṃgava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; ‘ऋषीणां पुंगवाः’ (best of sages)
vṛkṣaiḥby trees
vṛkṣaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootvṛkṣa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
saṃchāditamcovered
saṃchāditam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsam + √chad (छद्) (धातु) → संछादित (कृदन्त)
Formभूतकालिक-कृदन्त, नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (covered)
śubhrambright, white, pure
śubhram:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśubhra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
dhava-tinduka-pāṭalaiḥby dhava, tinduka, and pāṭala (trees)
dhava-tinduka-pāṭalaiḥ:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootdhava (प्रातिपदिक) + tinduka (प्रातिपदिक) + pāṭala (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्वः (dhava, tinduka, and pāṭala trees)

Sūta (Lomaharṣaṇa) [deduced: Purāṇic narration to sages in a māhātmya setting]

Tirtha: Ādityeśvara

Type: kshetra

Scene: Foremost sages arrive at Ādityeśvara: a bright, white-radiant sacred precinct under a canopy of dhava, tinduka, and pāṭala trees; the shrine glows as if touched by sunlight filtered through leaves.

Ā
Ādityeśvara

FAQs

A tīrtha is recognized not only by doctrine but by its auspicious, sanctifying environment—nature itself becomes a sign of sacred presence.

Ādityeśvara-tīrtha, presented within the Revā Khaṇḍa’s pilgrimage geography.

No explicit rite is stated here; the verse functions as a māhātmya-style scene-setting for the tīrtha.