Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 11

यावत्प्रबुद्धो विप्रोऽसौ वीक्ष्योच्छिष्टं तदंशुकम् । चिक्षेप दूरतोऽस्पृश्यं शौचं कृत्वा विधानतः

yāvatprabuddho vipro'sau vīkṣyocchiṣṭaṃ tadaṃśukam | cikṣepa dūrato'spṛśyaṃ śaucaṃ kṛtvā vidhānataḥ

ครั้นพราหมณ์นั้นตื่นขึ้น เห็นผ้านั้นเปื้อนมลทิน ก็โยนทิ้งไปไกลดุจของต้องห้ามมิให้แตะต้อง; แล้วจึงชำระกายให้บริสุทธิ์ตามพระวินัย

यावत्as soon as/when
यावत्:
Temporal connective (कालसम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formअव्यय; यावत्तावत्-सम्बन्धे ‘as soon as/when’
प्रबुद्धःawakened
प्रबुद्धः:
Karta (Subject qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootप्र + बुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
विप्रःthe brahmin
विप्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
असौthat (man)
असौ:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/अदस् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम
वीक्ष्यhaving looked/seen
वीक्ष्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootवीक्ष्/विक्ष् (धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वा-लोपेण ‘वीक्ष्य’ (gerund); पूर्वक्रिया
उच्छिष्टम्defiled/impure
उच्छिष्टम्:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootउद् + शिष् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘तदंशुकम्’ इत्यस्य विशेषण
तत्that
तत्:
Karma (Object determiner/कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; ‘that’
अंशुकम्cloth/garment
अंशुकम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअंशुक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
चिक्षेप(he) threw
चिक्षेप:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootक्षिप् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
दूरतःfrom a distance
दूरतः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootदूरतः (अव्यय)
Formअव्यय; अपादानार्थक/देशवाचक (from afar/at a distance)
अस्पृश्यम्untouchable (impure)
अस्पृश्यम्:
Karma (Object qualifier/कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootअ (निषेध) + स्पृश्य (कृदन्त/प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण—‘not to be touched/untouchable’
शौचम्purification/cleansing
शौचम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशौच (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु) + त्वा (क्त्वा)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund); पूर्वक्रिया
विधानतःaccording to the prescribed rule
विधानतः:
Adverbial (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधानतः (अव्यय)
Formअव्यय; तसिल्-प्रत्ययान्त (according to rule/prescription)

Narrator (contextual Purāṇic narrator; specific speaker not stated in snippet)

Tirtha: Revā tīrtha (contextual)

Type: ghat

Listener: null

Scene: Morning/awakening: the brāhmaṇa notices the defiled cloth, throws it far away, then performs purification rites with water and controlled gestures.

Y
Yājñavalkya

FAQs

Dharma is maintained through vigilance regarding purity and by following prescribed purification (śauca) when impurity occurs.

No specific sacred site is mentioned in this verse.

Śauca—purificatory conduct—performed “according to rule” (vidhānataḥ) after contact with a defiled object.