Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 94

भूर्भुवेश्वरतीर्थं च ख्याता शूलेश्वरी तथा । सारस्वतं दारुकेशमश्विनोस्तीर्थमुत्तमम्

bhūrbhuveśvaratīrthaṃ ca khyātā śūleśvarī tathā | sārasvataṃ dārukeśamaśvinostīrthamuttamam

ที่นั่นยังมี ภูรภุเวศวรตีรถะ และศูเลศวรีอันเลื่องชื่อ; มีสารัสวตตีรถะ ดารุเกศะ และอัศวิโนสตีรถะอันยอดเยี่ยมด้วย

भूर्भुवेश्वरतीर्थम्Bhūrbhuveśvara-tirtha
भूर्भुवेश्वरतीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभूर्भुवेश्वरतीर्थ (प्रातिपदिक; भूर्भुवेश्वर + तीर्थ)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (भूर्भुवेश्वरस्य तीर्थम्)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
ख्याताfamed, well-known
ख्याता:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootख्यात (कृदन्त; √ख्या (धातु) + क्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त-विशेषणम् (known/famed)
शूलेश्वरीŚūleśvarī (goddess)
शूलेश्वरी:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशूलेश्वरी (प्रातिपदिक; शूल + ईश्वरी)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (शूलस्य ईश्वरी)
तथाlikewise, also
तथा:
Adverbial (Kriyāviśeṣaṇa/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/तुल्यतार्थक (also/likewise)
सारस्वतम्Sārasvata (tirtha/spot)
सारस्वतम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसारस्वत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
दारुकेशम्Dārukeśa
दारुकेशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootदारुकेश (प्रातिपदिक; दारुक + ईश)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुषः (दारुकस्य ईशः)
अश्विनोःof the Aśvins
अश्विनोः:
Sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअश्विन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (genitive), द्विवचन; अश्विनौ (the Aśvins)
तीर्थम्tirtha
तीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
उत्तमम्excellent
उत्तमम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषणम् (तीर्थम्)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced for Āvantya/Revā narrative frame)

Tirtha: Bhūrbhuveśvara-tīrtha; Śūleśvarī; Sārasvata-tīrtha; Dārukeśa; Aśvinos-tīrtha

Type: kshetra

Listener: null

Scene: A sequence of shrines: a towering Bhūrbhuveśvara liṅga under a cosmic canopy; a fierce yet protective Śūleśvarī Devī with trident; a serene Sārasvata spot with manuscripts and swans; Dārukeśa in a grove; and Aśvinos-tīrtha with twin divine physicians blessing pilgrims.

B
Bhūrbhuveśvara-tīrtha
Ś
Śūleśvarī
S
Sārasvata
D
Dārukeśa
A
Aśvinos-tīrtha
A
Aśvins

FAQs

The tīrtha-landscape includes Śiva, Śakti, and Vedic deities, indicating that dharma integrates multiple divine forms through pilgrimage and remembrance.

Bhūrbhuveśvara-tīrtha, Śūleśvarī, Sārasvata, Dārukeśa, and Aśvinos-tīrtha are listed.

No explicit prescription appears in the verse.