Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 31

कपिलासङ्गमस्तद्वत्तीर्थं च कपिलेश्वरम् । दैत्यसूदनतीर्थं च चक्रतीर्थं च वामनम्

kapilāsaṅgamastadvattīrthaṃ ca kapileśvaram | daityasūdanatīrthaṃ ca cakratīrthaṃ ca vāmanam

มีสังฆมะแห่งกปิลา และมีตีรถะที่เรียกว่า กปิเลศวรด้วย อีกทั้งมีไทตยสูทนะตีรถะ และจักรตีรถะ และ (เทวสถานของ) วามนะด้วย

कपिला-सङ्गमःKapilā-confluence
कपिला-सङ्गमः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootकपिला (प्रातिपदिक) + सङ्गम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘कपिलायाः सङ्गमः’ (name)
तद्वत्similarly
तद्वत्:
Sambandha (Adverbial/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतद्वत् (अव्यय/तद्धित-प्रातिपदिक)
Formतुल्यार्थक-अव्यय (like that/similarly)
तीर्थम्tīrtha
तीर्थम्:
Karma/Predicate Noun (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात
कपिलेश्वरम्Kapileśvara (name)
कपिलेश्वरम्:
Karma/Predicate Noun (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootकपिलेश्वर (प्रातिपदिक; कपिल + ईश्वर)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘कपिलस्य/कपिलायाः ईश्वरः’ (name)
दैत्यसूदन-तीर्थम्Daityasūdana-tīrtha
दैत्यसूदन-तीर्थम्:
Karma/Predicate Noun (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootदैत्यसूदन (प्रातिपदिक; दैत्य + सूदन) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः ‘दैत्यसूदनस्य तीर्थम्’ (name)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात
चक्र-तीर्थम्Cakra-tīrtha
चक्र-तीर्थम्:
Karma/Predicate Noun (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootचक्र (प्रातिपदिक) + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; तत्पुरुषः (name)
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-निपात
वामनम्Vāmana (name)
वामनम्:
Karma/Predicate Noun (कर्म/विधेय)
TypeNoun
Rootवामन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; नाम (Vāmana)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced for Āvantya/Revā narrative style)

Tirtha: Kapilā-saṅgama; Kapileśvara; Daityasūdana-tīrtha; Cakratīrtha; Vāmana-kṣetra

Type: sangam

Listener: sages/pilgrims (implicit)

Scene: At a river confluence, a Śiva shrine (Kapileśvara) stands on one bank and a Viṣṇu shrine (Vāmana/Daityasūdana) on the other; a symbolic Sudarśana cakra is carved on a stone near the water; pilgrims perform both bilva and tulasī offerings.

K
Kapilā-saṅgama
K
Kapileśvara
D
Daityasūdana-tīrtha
C
Cakratīrtha
V
Vāmana

FAQs

The verse portrays sacred geography as plural and integrated—Śaiva and Vaiṣṇava sites together form a single dharmic pilgrimage landscape.

Kapilā-saṅgama, Kapileśvara, Daityasūdana-tīrtha, Cakratīrtha, and Vāmana are named as meritorious stations.

No direct prescription is given; the emphasis is on identifying the tīrthas to be revered/visited.