Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 147

यैस्तु वाहैर्गतस्तीर्थं स्नातोऽहं स्नापयामि तान् । तत्र मध्यस्थितः स्नातस्तिर्यक्त्वान्निर्गतो वणिक्

yaistu vāhairgatastīrthaṃ snāto'haṃ snāpayāmi tān | tatra madhyasthitaḥ snātastiryaktvānnirgato vaṇik

“ด้วยพาหนะใดๆ ที่เรามาถึงทีรถะและอาบน้ำ พาหนะนั้นเองเราก็อาบชำระให้ด้วย” ครั้นอาบน้ำ ณ ที่นั้นโดยยืนอยู่กลางกระแสน้ำ พ่อค้าคนหนึ่งก็ขึ้นมา—พ้นจากกำเนิดเป็นสัตว์เดรัจฉาน

यैःby which/with which
यैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण
तुbut/indeed
तु:
Sambandha (Discourse/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/विशेषार्थक अव्यय (particle)
वाहैःby the mounts/vehicles
वाहैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवाह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; करण
गतःgone
गतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootगत (कृदन्त; √गम् धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
तीर्थम्to the sacred ford/place
तीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्म
स्नातःbathed
स्नातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootस्नात (कृदन्त; √स्ना धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
अहम्I
अहम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, प्रथमा (1st), एकवचन
स्नापयामिI cause to bathe / I bathe
स्नापयामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√स्ना (धातु) (णिच्)
Formलट्-लकार, परस्मैपद; उत्तमपुरुष, एकवचन; णिच्-प्रयोग (causative)
तान्those (them)
तान्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; कर्म
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb)
मध्यस्थितःstanding in the middle
मध्यस्थितः:
Karta (Qualifier/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमध्य + स्थित (कृदन्त; √स्था धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), विशेषण
स्नातःbathed
स्नातः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootस्नात (कृदन्त; √स्ना धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
तिर्यक्त्वात्from being an animal (animal-state)
तिर्यक्त्वात्:
Apadana (Source/अपा दान)
TypeNoun
Rootतिर्यक्त्व (प्रातिपदिक; तिर्यक् + त्व)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th), एकवचन; अपादान (ablative)
निर्गतःhaving come out; freed
निर्गतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootनिर्गत (कृदन्त; नि: + √गम् धातु)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
वणिक्a merchant
वणिक्:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootवणिज् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; हलन्त-प्रातिपदिक (वणिक्)

Skanda (deduced; narrative of a tīrtha miracle/result)

Tirtha: Revā/Narmadā-tīrtha (midstream snāna)

Type: sangam

Scene: A pilgrim stands in the river’s midstream performing snāna; nearby, elephants/horses are washed. A wondrous moment: a merchant emerges, symbolically freed from animal-birth bondage—shown as a human figure rising with radiant aura.

T
Tīrtha
M
Merchant (Vaṇik)
T
Tiryak-yoni (animal birth)
S
Snāna
V
Vāhana

FAQs

Tīrtha-bathing can transform destiny; compassion and responsibility extend even to the animals that serve one’s pilgrimage.

A Revā/Narmadā tīrtha (within the Bhāreśvara-oriented Adhyāya 209 context).

Snāna at the tīrtha, including bathing one’s mounts/animals that enabled the journey.