Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 116

कृष्णपक्षे चतुर्दश्यां रात्रौ जागर्ति यो नरः । उपवासपरः शुद्धः शिवं सम्पूजयेन्नरः । प्रमुच्य पापसंमोहं रुद्रलोकं स गच्छति

kṛṣṇapakṣe caturdaśyāṃ rātrau jāgarti yo naraḥ | upavāsaparaḥ śuddhaḥ śivaṃ sampūjayennaraḥ | pramucya pāpasaṃmohaṃ rudralokaṃ sa gacchati

ผู้ใดเฝ้าตื่นในราตรีวันจตุรทศีแห่งกฤษณปักษ์ ดำรงความบริสุทธิ์ ตั้งมั่นในอุโบสถอดอาหาร และบูชาพระศิวะด้วยความเคารพครบถ้วน—สลัดความหลงที่เกิดจากบาป—ย่อมไปสู่โลกแห่งรุทระ

कृष्ण-पक्षेin the dark fortnight
कृष्ण-पक्षे:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकृष्ण (प्रातिपदिक) + पक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (कृष्णः पक्षः)
चतुर्दश्याम्on the fourteenth lunar day
चतुर्दश्याम्:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootचतुर्दशी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
रात्रौat night
रात्रौ:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootरात्रि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
जागर्तिkeeps awake
जागर्ति:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√जागृ (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उपवास-परःdevoted to fasting
उपवास-परः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootउपवास (प्रातिपदिक) + पर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (उपवासे परः = devoted to fasting)
शुद्धःpure
शुद्धः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootशुद्ध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
शिवम्Śiva
शिवम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
सम्पूजयेत्should worship fully
सम्पूजयेत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootसम्-√पूज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
नरःthe man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
प्रमुच्यhaving cast off
प्रमुच्य:
Purvakala-kriya (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootप्र-√मुच् (धातु) → प्रमुच्य (कृदन्त, ल्यप्/क्त्वान्त-अव्यय)
Formक्त्वान्त/ल्यप् अव्यय (absolutive/gerund)
पाप-संमोहम्delusion of sin / sinful bewilderment
पाप-संमोहम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक) + संमोह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (पापस्य संमोहः / पापसम्बद्धः संमोहः)
रुद्र-लोकम्Rudra’s world
रुद्र-लोकम्:
Karman (Goal as object/गन्तव्य-कर्म)
TypeNoun
Rootरुद्र (प्रातिपदिक) + लोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (रुद्रस्य लोकः)
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
गच्छतिgoes
गच्छति:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Root√गम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद

Śrī Mārkaṇḍeya

Tirtha: Local Revā tīrtha associated with Śiva worship (implied)

Type: kshetra

Listener: King

Scene: Night at a riverside Śiva shrine: devotees keep vigil with lamps, fasting, chanting; a liṅga is worshiped with water and bilva; dark fortnight moonlight is faint; the devotee’s inner ‘moha’ is shown as dissolving smoke.

Ś
Śiva
R
Rudra
K
kṛṣṇapakṣa caturdaśī (Śivarātri timing)
U
upavāsa
J
jāgaraṇa

FAQs

Disciplined devotion—fasting, purity, and night vigil—transforms the practitioner, destroying sinful delusion and orienting the soul toward Śiva.

The vow is presented within the Śūleśvarī-tīrtha māhātmya stream of Revākhaṇḍa, tying Śiva-worship to that sacred landscape.

On kṛṣṇapakṣa caturdaśī night, keep jāgaraṇa (vigil), observe upavāsa (fast), maintain śauca (purity), and perform complete Śiva-pūjā.

Read Skanda Purana in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App