Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 89

अगम्यागमने पापमयाज्ययाजने कृते । स्तेयाच्च ब्रह्मगोहत्यागुरुघाताच्च पातकम् । तत्सर्वं नश्यते पापं वृषोत्सर्गे कृते तु वै

agamyāgamane pāpamayājyayājane kṛte | steyācca brahmagohatyāgurughātācca pātakam | tatsarvaṃ naśyate pāpaṃ vṛṣotsarge kṛte tu vai

บาปจากการเข้าไปสู่สิ่งต้องห้าม จากการประกอบยัญแก่ผู้ไม่ควร และโทษจากการลักทรัพย์ จากการฆ่าพราหมณ์หรือโค รวมทั้งการฆ่าครู—บาปทั้งปวงนั้นย่อมสิ้นไปแน่นอนเมื่อกระทำวฤโษตสรรคะ

अगम्यागमनेin forbidden intercourse/approach
अगम्यागमने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअगम्य (कृदन्त; √गम् with अ-; ‘not to be approached’) + आगमन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति; एकवचन (locative: ‘in the act of going to the unapproachable/forbidden’)
पापम्sin
पापम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति; एकवचन (here as subject with नश्यते)
अयाज्ययाजनेin sacrificing for an unfit person
अयाज्ययाजने:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootअयाज्य (प्रातिपदिक; ‘one who should not be sacrificed for’) + याजन (प्रातिपदिक; ‘sacrificing/performing sacrifice’)
Formनपुंसकलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति; एकवचन
कृतेwhen done/committed
कृते:
Kala (Time/Condition)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु) + कृत (कृदन्त; क्त)
Formकृदन्त-रूप; सप्तमी-एकवचन (locative absolute-like: ‘when done/if committed’)
स्तेयात्from theft
स्तेयात्:
Apadana (Source/अपाादान)
TypeNoun
Rootस्तेय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; पञ्चमी-विभक्ति (5th/Ablative); एकवचन
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
ब्रह्मगोहत्यागुरुघातात्from brahmin-slaying, cow-slaying, and killing a guru
ब्रह्मगोहत्यागुरुघातात्:
Apadana (Source/अपाादान)
TypeNoun
Rootब्रह्म (प्रातिपदिक) + गो (प्रातिपदिक) + हत्या (प्रातिपदिक) + गुरु (प्रातिपदिक) + घात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग-समाहार; पञ्चमी-विभक्ति; एकवचन (ablative; dvandva of sins: ‘brahma-hatyā, go-hatyā, guru-ghāta’)
and
:
Sambandha (Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
पातकम्a grave sin
पातकम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपातक (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति; एकवचन (apposition to पापम्)
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; विशेषण (qualifying सर्वम्)
सर्वम्all
सर्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा-विभक्ति; एकवचन; विशेषण (collective: ‘all of it’)
नश्यतेperishes/is destroyed
नश्यते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootनश् (धातु)
Formलट्-लकार (Present); प्रथम-पुरुष; एकवचन; आत्मनेपद
पापम्sin
पापम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपाप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति; एकवचन (re-stated as subject/apposition)
वृषोत्सर्गेin/at the bull-release rite
वृषोत्सर्गे:
Adhikarana (Location/Occasion)
TypeNoun
Rootवृष (प्रातिपदिक) + उत्सर्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; सप्तमी-विभक्ति; एकवचन
कृतेwhen performed
कृते:
Kala (Time/Condition)
TypeIndeclinable
Rootकृ (धातु) + कृत (कृदन्त; क्त)
Formकृदन्त-रूप; सप्तमी-एकवचन (locative: ‘when done’)
तुindeed
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (particle)
वैcertainly
वै:
Sambandha (Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphatic particle)

Mārkaṇḍeya (to the king)

Tirtha: Māṇḍavya-tīrtha (associated Śiva-kṣetra tīrtha)

Type: kshetra

Listener: King (narādhipa)

Scene: A penitent devotee at the riverbank performs vṛṣotsarga; dark, smoky ‘sins’ dissolve into light around the bull and the Śiva-kṣetra; priests and sages witness the transformation.

V
Vṛṣotsarga
B
Brahmahatyā
G
Gohatyā
G
Gurughāta
S
Steya

FAQs

Purāṇic dharma emphasizes that sincere tīrtha-based charity and prescribed rites can function as powerful prāyaścitta for even grave transgressions.

The verse continues the Māṇḍavya-tīrtha praise within Revā-khaṇḍa.

Vṛṣotsarga (release/donation of a bull) is stated as a potent expiatory act.