Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

मार्कण्डेय उवाच । ततो गच्छेन्महीपाल सिद्धेश्वरमनुत्तमम् । नर्मदादक्षिणे कूले तीर्थं परमशोभनम्

mārkaṇḍeya uvāca | tato gacchenmahīpāla siddheśvaramanuttamam | narmadādakṣiṇe kūle tīrthaṃ paramaśobhanam

มารกัณฑेयกล่าวว่า: ข้าแต่พระราชาผู้พิทักษ์แผ่นดิน ต่อจากนั้นพึงเสด็จไปยังสิทธิเศวระอันยอดยิ่ง—ตถีรถะอันรุ่งเรืองยิ่ง ณ ฝั่งใต้แห่งแม่น้ำนรมทา

मार्कण्डेयःMārkaṇḍeya
मार्कण्डेयः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
ततःthen; thereafter
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय, क्रियाविशेषण (adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
महीपालO king
महीपाल:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहीपाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन (Singular)
सिद्धेश्वरम्Siddheśvara (Lord of the Siddhas)
सिद्धेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसिद्धेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); समासः षष्ठी-तत्पुरुष (सिद्धानाम् ईश्वरः)
अनुत्तमम्unsurpassed; excellent
अनुत्तमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअनुत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); विशेषणम् (qualifier)
नर्मदायाःof the Narmadā
नर्मदायाः:
Sambandha (Relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootनर्मदा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
दक्षिणेon the southern
दक्षिणे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootदक्षिण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular); विशेषणम्
कूलेbank; shore
कूले:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकूल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
तीर्थम्a sacred ford/pilgrimage place
तीर्थम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular)
परमशोभनम्supremely beautiful
परमशोभनम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरम + शोभन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन (Singular); समासः कर्मधारय (परमं शोभनम्)

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Siddheśvara (Narmadā-dakṣiṇa-kūla)

Type: ghat

Listener: A king (addressed as mahīpāla / nṛpasattama)

Scene: Sage Mārkaṇḍeya instructs a king to proceed to the radiant Siddheśvara tīrtha on the south bank of the Narmadā; the river glints, with a small Śiva shrine and pilgrims approaching the ford.

M
Mārkaṇḍeya
S
Siddheśvara (Śiva)
N
Narmadā (Revā)

FAQs

Purāṇic dharma encourages pilgrimage to specific Śaiva tīrthas as a disciplined spiritual journey with transformative merit.

Siddheśvara Tīrtha on the southern bank of the Narmadā.

The instruction is to go (gacchet) to the tīrtha—beginning the pilgrimage sequence that subsequent verses detail.