Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 9

तत्र तीर्थे नरः स्नात्वा कपिलां यः प्रयच्छति । मृतो विष्णुपुरं याति गीयमानोऽप्सरोगणैः

tatra tīrthe naraḥ snātvā kapilāṃ yaḥ prayacchati | mṛto viṣṇupuraṃ yāti gīyamāno'psarogaṇaiḥ

ณ ตีรถะนั้น บุรุษผู้สรงน้ำแล้วถวายโคกปิลา ครั้นสิ้นชีพย่อมไปสู่วิษณุปุระ และหมู่อัปสราทั้งหลายขับขานสรรเสริญเขา

तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (Location adjunct/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय (देशवाचक adverb)
तीर्थेat the sacred ford/place
तीर्थे:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/अधिकरण), एकवचन
नरःa man
नरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
TypeIndeclinable
Rootस्ना (धातु) → स्नात्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (gerund/absolutive): ‘स्नानं कृत्वा/after bathing’
कपिलाम्a kapilā cow
कपिलाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकपिला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम
प्रयच्छतिgives
प्रयच्छति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + यम् (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान/Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
मृतःhaving died, dead
मृतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootमृ (धातु) → मृत (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त) — ‘मृतः’ (having died)
विष्णुपुरम्Viṣṇu’s abode
विष्णुपुरम्:
Karma (Goal/कर्म-गति)
TypeNoun
Rootविष्णु (प्रातिपदिक) + पुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (विष्णोः पुरम्)
यातिgoes, attains
याति:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootया (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान/Present), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन
गीयमानःbeing sung/praised
गीयमानः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeAdjective
Rootगै (धातु) → गीयमान (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; वर्तमानकृदन्त (शानच्/यमान) कर्मणि—‘being sung/praised’
अप्सरोगणैःby groups of apsarases
अप्सरोगणैः:
Karaṇa (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootअप्सरस् (प्रातिपदिक) + गण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (अप्सरसां गणाः)

Sūta (deduced)

Tirtha: Revā-tīrtha (contextual)

Type: ghat

Scene: A two-part scene: at the river ghāṭa the pilgrim bathes and gifts the kapilā; above, a celestial ascent to Viṣṇu’s city where apsarases sing in welcome.

T
Tīrtha (Kapilātīrtha)
V
Viṣṇupura
A
Apsarogaṇa
K
Kapilā

FAQs

Pilgrimage bathing and righteous charity are depicted as direct causes of auspicious post-mortem destiny and divine honor.

Kapilātīrtha (referred to as ‘that tīrtha’), within the Narmadā (Revā) region of Revākhaṇḍa.

Perform snāna at the tīrtha and donate a kapilā cow.