Previous Mantra
Next Mantra

Mantra 12

Rishi: Soma liturgical tradition.
Devata: Indra; Barhis as deified ritual seat.
Chandas: Yajus/prose with ṛgvedic diction.

दे॒वं ब॒र्हिरिन्द्र॑ᳪ सुदे॒वं दे॒वैर्वी॒रव॑त्स्ती॒र्णं वेद्या॑मवर्धयत् । वस्तो॑र्वृ॒तं प्राक्तोर्भृ॒तᳪ रा॒या ब॒र्हिष्म॒तोऽत्य॑गाद्वसु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु॒ यज॑

deváṃ bárhir índraṃ sudeváṃ deváir vīrávat stīrṇáṃ vedyā́m avardhayat | vástor vṛtáṃ prāktór bhṛtáṃ rāyā́ barhiṣmáto ’ty agād vasuváne vasudhেয়asya vetu yája

บัรหิสอันศักดิ์สิทธิ์ (Barhis, หญ้าปูแท่น) เพื่ออินทรา—แด่เทพผู้ประเสริฐ—ที่ปูบนเวทีบูชา พร้อมด้วยเหล่าเทพ พร้อมด้วยวีรชน ได้เพิ่มพูนแล้ว ที่พำนักถูกล้อมไว้ ส่วนหน้าได้รับการรองรับ ผู้ครอบครองบัรหิสได้ก้าวล่วงไปด้วยทรัพย์สมบัติ ในการแสวงหาทรัพย์ ในการได้มาซึ่งขุมทรัพย์—ขอให้มันบรรลุเถิด จงบูชา

देवम् । बर्हिः । इन्द्रम् । सुदेवम् । देवैः । वीरवत् । स्तीर्णम् । वेद्याम् । अवर्धयत् । वस्तोः । वृतम् । प्राक्तोः । भृतम् । राया । बर्हिष्मतः । अत्यगात् । वसुवने । वसुधेयस्य । वेतु । यज ।

देवम्the divine (one); god (as object)
देवम्:
कर्म
TypeNoun/Adjective
Rootदेव
बर्हिःthe sacred grass (barhis)
बर्हिः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootबर्हिस्
इन्द्रम्Indra (as object)
इन्द्रम्:
कर्म
TypeNoun
Rootइन्द्र
सुदेवम्well-divine, very divine
सुदेवम्:
विशेषण (कर्मणि)
TypeAdjective
Rootसु-देव
देवैःby/with the gods
देवैः:
करण
TypeNoun
Rootदेव
वीरवत्possessing heroes; manly
वीरवत्:
विशेषण (कर्मणि)
TypeAdjective
Rootवीरवत्
स्तीर्णम्spread, strewn
स्तीर्णम्:
विशेषण (कर्मणि)
TypeParticiple/Adjective
Rootस्तॄ (धातु) → स्तीर्ण (क्त) अथवा प्रातिपदिक स्तीर्ण
वेद्याम्on/at the altar
वेद्याम्:
अधिकरण
TypeNoun
Rootवेदि
अवर्धयत्increased, made grow
अवर्धयत्:
क्रिया
TypeVerb
Rootवृध्
वस्तोःof the dwelling/abode (of Vastu)
वस्तोः:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवस्तु/वस्तर् (वस्तु-सम्बन्धः; ‘वस्तु’/‘वस्तर्’ इति प्रातिपदिक-परम्परा)
वृतम्the enclosed/covered (space); the chosen
वृतम्:
कर्म
TypeParticiple/Noun
Rootवृत (√वृ ‘to choose/cover’ → क्त) / प्रातिपदिक वृत
प्राक्तोःof the eastern/fore-part
प्राक्तोः:
सम्बन्ध
TypeNoun/Adjective
Rootप्राक्त (प्राक् + त; ‘eastern/forward’)
भृतम्borne, supported; the support
भृतम्:
कर्म
TypeParticiple/Noun
Rootभृ (धातु) → भृत (क्त)
रायाby wealth, with riches
राया:
करण
TypeNoun
Rootराय्/राय (धन) प्रातिपदिक
बर्हिष्मतःof the one possessing barhis (sacred grass)
बर्हिष्मतः:
सम्बन्ध
TypeAdjective (possessive)
Rootबर्हिष्मत्
अत्यगात्passed beyond, went over
अत्यगात्:
क्रिया
TypeVerb
Rootअति + गम्
वसुवनेin the wealth-grove; in the place of riches
वसुवने:
अधिकरण
TypeNoun
Rootवसु-वन
वसुधेयस्यof the wealth-bestowal; of the treasure
वसुधेयस्य:
सम्बन्ध
TypeNoun
Rootवसु-धेय
वेतुmay (he/it) obtain; may (it) come
वेतु:
क्रिया
TypeVerb
Rootवेत्/विद् (वेदिक ‘वेतु’ = ‘may he/it obtain/know’; here optative sense) अथवा √वॆ (to weave/seek) — वैदिक प्रयोग
यजsacrifice! worship!
यज:
क्रिया
TypeVerb (injunctive/imperative)
Rootयज्
I
Indra
B
Barhis (deified sacrificial grass)
D
Devas (the gods collectively)