Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 27

शिवाश्रम-नित्यनैमित्तिककर्मविधिः / Śaiva Āśrama-Duties: Daily and Occasional Rites

Morning Purity & Bath Procedure

कृत्वा शिरसि तत्पात्रं दद्यादर्घ्यं शिवाय तत् । अथवांजलिना तोयं सदर्भं मूलविद्यया

kṛtvā śirasi tatpātraṃ dadyādarghyaṃ śivāya tat | athavāṃjalinā toyaṃ sadarbhaṃ mūlavidyayā

ยกภาชนะนั้นไว้เหนือศีรษะด้วยความเคารพ แล้วถวายอัรฆยะนั้นแด่พระศิวะ; หรือใช้อัญชลีรองน้ำ พร้อมหญ้าทรรภะอันศักดิ์สิทธิ์ ทำให้บริสุทธิ์ด้วยมูลมนตร์แล้วถวาย.

कृत्वाhaving done/placed
कृत्वा:
Kriya (क्रिया-अनुषङ्ग)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) + त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त अव्ययभाव (gerund); ‘having done/placed’
शिरसिon the head
शिरसि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootशिरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7), एकवचन; locative singular
तत्पात्रम्that vessel (its vessel)
तत्पात्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक) + पात्र (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष (तस्य पात्रम्); नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; accusative singular
दद्यात्should offer/give
दद्यात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदा (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; ‘should give’
अर्घ्यम्arghya (ritual offering)
अर्घ्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअर्घ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; accusative singular
शिवायto Śiva
शिवाय:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootशिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी (4), एकवचन; dative singular
तत्that
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतत् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; pronoun ‘that’ referring to arghya
अथवाor alternatively
अथवा:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootअथवा (अव्यय)
Formविकल्पबोधक अव्यय; ‘or else/alternatively’
अञ्जलिनाwith joined palms (as a cup)
अञ्जलिना:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootअञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; instrumental singular
तोयम्water
तोयम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतोय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; accusative singular
सदर्भम्together with darbha grass
सदर्भम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदर्भ (प्रातिपदिक) + स- (उपसर्गवत्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; accusative singular; ‘with darbha’ qualifying तोयम्
मूलविद्ययाby the root-mantra (mūla-vidyā)
मूलविद्यया:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमूल + विद्या (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय/तत्पुरुष (मूला विद्या / मूलस्य विद्या); स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; instrumental singular

Suta Goswami

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Mahadeva

Significance: Arghya-offering signifies self-surrender (ātma-samarpaṇa) and honoring the Pati; the option of añjali-toya underscores accessibility of Śiva’s grace beyond material capacity.

Mantra: (mūla-vidyā implied) oṃ namaḥ śivāya

Type: panchakshara

S
Shiva

FAQs

It teaches that even a simple water-offering becomes spiritually potent when done with reverence (placing the vessel to the head) and mantra—devotion and right intention are central to Śiva’s worship.

Arghya and water are standard upacāras in saguna worship, commonly offered to the Śiva-liṅga; the verse emphasizes correct ritual attitude and mantra as the bridge from outer offering to inner communion with Śiva.

Offer arghya (or water in cupped hands) with darbha, while reciting the mūla-mantra—commonly understood in Shaiva practice as the pañcākṣarī, “Om Namaḥ Śivāya”—to consecrate the offering.