Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Vayaviya Samhita, Shloka 7

मन्त्रसिद्ध्यर्थं गुरुपूजा–आज्ञा–पौरश्चर्यविधिः / Guru-Authorization, Offerings, and Puraścaraṇa for Mantra-Siddhi

वित्तशाठ्यं न कुर्वीत यदीच्छेत्सिद्धिमात्मनः । पश्चान्निवेद्य स्वात्मानं गुरवे सपरिच्छदम् । एवं संपूज्य विधिवद्यथाशक्तित्ववंचयन् । आददीत गुरोर्मंत्रं ज्ञानं चैव क्रमेण तु

vittaśāṭhyaṃ na kurvīta yadīcchetsiddhimātmanaḥ | paścānnivedya svātmānaṃ gurave saparicchadam | evaṃ saṃpūjya vidhivadyathāśaktitvavaṃcayan | ādadīta gurormaṃtraṃ jñānaṃ caiva krameṇa tu

ผู้ใดปรารถนาสิทธิแท้แก่ตน ไม่พึงคดโกงในเรื่องทรัพย์สิน ครั้นแล้วพึงน้อมถวายตนเองพร้อมสิ่งของทั้งปวงแด่คุรุ บูชาท่านตามพิธีโดยไม่กล่าวเกินกำลังตน แล้วจึงรับมนตร์และญาณอันให้หลุดพ้นจากคุรุตามลำดับ

वित्तशाठ्यम्deceit regarding wealth
वित्तशाठ्यम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवित्त (प्रातिपदिक) + शाठ्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (वित्तस्य शाठ्यम्)
not
:
निषेध (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
कुर्वीतshould do
कुर्वीत:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
यदिif
यदि:
सम्बन्ध (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formशर्त-अव्यय (conditional conjunction)
इच्छेत्should desire
इच्छेत्:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√इष्/√इच्छ् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सिद्धिम्success/accomplishment
सिद्धिम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसिद्धि (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आत्मनःof oneself
आत्मनः:
सम्बन्ध (Possessor/षष्ठी)
TypeNoun
Rootआत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
पश्चात्afterwards
पश्चात्:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootपश्चात् (अव्यय)
Formकाल-अव्यय (temporal adverb)
निवेद्यhaving offered/surrendered
निवेद्य:
क्रियाविशेषण (पूर्वक्रिया/Adverbial participle)
TypeVerb
Rootनि-√विद् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)
स्वात्मानम्one's own self
स्वात्मानम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (स्वः आत्मा)
गुरवेto the guru
गुरवे:
सम्प्रदान (Recipient/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (Dative), एकवचन
सपरिच्छदम्together with belongings/implements
सपरिच्छदम्:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस (अव्यय-सह) + परिच्छद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; अव्ययीभाव (परिच्छदेन सह) स्वात्मानम् इति विशेषण
एवम्thus
एवम्:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकार-अव्यय (manner adverb)
संपूज्यhaving duly worshipped
संपूज्य:
क्रियाविशेषण (पूर्वक्रिया/Adverbial participle)
TypeVerb
Rootसम्-√पूज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)
विधिवत्according to procedure
विधिवत्:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formप्रकार-अव्यय (according to rule)
यथाशक्तिaccording to one's ability
यथाशक्ति:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय) + शक्ति (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाव (शक्त्या यथा) प्रकार-अव्यय
त्व-ness/state
त्व:
सम्बन्ध (Abstract state/भाव)
TypeNoun
Rootत्व (तद्धित-प्रत्यय, भाववाचक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रातिपदिक-रूपेण (भाव/अवस्था); समास-भङ्गे पृथक्
वञ्चयन्deceiving/cheating
वञ्चयन्:
कर्ता (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Root√वञ्च् (धातु)
Formशतृ-प्रत्यय (Present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि
आददीतshould receive/take
आददीत:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootआ-√दा (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
गुरोःof/from the guru
गुरोः:
सम्बन्ध (Source/Possessor/षष्ठी)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
मन्त्रम्mantra
मन्त्रम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमन्त्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
ज्ञानम्knowledge
ज्ञानम्:
कर्म (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootज्ञान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
समुच्चय (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
अवधारण (Emphasis/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-निपात (emphatic particle)
क्रमेणin sequence/gradually
क्रमेण:
क्रियाविशेषण (Manner/क्रियाविशेषण)
TypeNoun
Rootक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; क्रियाविशेषणार्थे (instrumental of manner)
तुbut/indeed
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formविरोध/अन्वय-निपात (contrastive particle)

Suta Goswami

Tattva Level: pashu

Shiva Form: Dakṣiṇāmūrti

S
Shiva
G
Guru

FAQs

It teaches that Siddhi and moksha-oriented practice must rest on integrity, surrender to the Guru, and disciplined receptivity—mantra and jñāna are obtained through ethical purity and proper initiation, not through bargaining or deceit.

In Shaiva practice, Linga-worship and Saguna Shiva upasana are empowered by mantra received from a qualified Guru; the verse frames that empowerment as dependent on humility, offering of oneself, and correct observance of vidhi.

It points to Guru-puja, sincere self-offering (ātma-nivedana), and receiving Shiva-mantra diksha followed by gradual instruction in jñāna—practiced according to one’s capacity without pretence.