Previous Verse
Next Verse

Shiva Purana — Rudra Samhita, Shloka 68

पुष्पार्पण-विनिर्णयः

Determination of Flower-Offerings to Śiva

ज्वरप्रलापशांत्यर्थं जल धारा शुभावहा । शतरुद्रियमंत्रेण रुद्रस्यैकादशेन तु

jvarapralāpaśāṃtyarthaṃ jala dhārā śubhāvahā | śatarudriyamaṃtreṇa rudrasyaikādaśena tu

เพื่อระงับไข้และอาการเพ้อพจน์ ชลธาราเป็นมงคลและนำความผาสุก; กระทำด้วยมนต์ศตรุทรียะ และการอัญเชิญพระรุทระเป็นสิบเอ็ดประการ।

jvara-pralāpa-śānti-arthamfor the purpose of pacifying fever and delirium
jvara-pralāpa-śānti-artham:
Prayojana (प्रयोजन/हेतु)
TypeNoun
Rootjvara (प्रातिपदिक) + pralāpa (प्रातिपदिक) + śānti (प्रातिपदिक) + artha (प्रातिपदिक)
FormNapumsaka (नपुंसकलिङ्ग), Dvitīyā (2nd/द्वितीया), Ekavacana (एकवचन); prayojana (purpose)
jala-dhārāwater-stream (libation)
jala-dhārā:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjala (प्रातिपदिक) + dhārā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन)
śubhā-vahābringing auspiciousness
śubhā-vahā:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootśubha (प्रातिपदिक) + vahā (प्रातिपदिक)
FormStrīliṅga (स्त्रीलिङ्ग), Prathamā (1st/प्रथमा), Ekavacana (एकवचन); jaladhārā-viśeṣaṇa (qualifier)
śata-rudriya-maṃtreṇaby the Śatarudriya mantra
śata-rudriya-maṃtreṇa:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootśata (प्रातिपदिक) + rudriya (प्रातिपदिक) + mantra (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Tṛtīyā (3rd/तृतीया), Ekavacana (एकवचन); karaṇa (instrument/means)
rudrasyaof Rudra
rudrasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootrudra (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Ṣaṣṭhī (6th/षष्ठी), Ekavacana (एकवचन)
ekādaśenawith the elevenfold (recitation)
ekādaśena:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootekādaśa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (पुंलिङ्ग), Tṛtīyā (3rd/तृतीया), Ekavacana (एकवचन); saṅkhyā-vācaka (numeral)
tubut/indeed
tu:
Sambandha-bodhaka (सम्बन्ध/भावबोधक)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormNipāta (निपात), contrast/continuation particle

Suta Goswami

Tattva Level: pasha

Shiva Form: Rudra

Sthala Purana: Not tied to a jyotirliṅga; it presents a śānti/auṣadha-phala (pacification of fever and delirium) through Rudrābhiṣeka with Śatarudrīya and ekādaśa-Rudra framing.

Significance: Positions abhiṣeka as both spiritual and therapeutic śānti-kriyā: alleviating afflictions (jvara, pralāpa) understood as pाश (bondage/duḥkha) while invoking Rudra’s grace.

Mantra: (Śatarudrīya / Rudram is referenced, not quoted)

Type: rudram

Role: nurturing

S
Shiva
R
Rudra

FAQs

The verse presents Rudra’s grace as both healing and auspicious: suffering (fever, mental agitation) is calmed through devotional abhisheka and mantra, showing Saguna Shiva as the compassionate remover of distress and giver of śānti.

The “jala-dhārā” implies continuous water-offering (abhisheka), a hallmark of Linga worship. It affirms that tangible ritual to Saguna Rudra—supported by Vedic Śatarudrīya—channels Shiva’s benevolence into the devotee’s embodied life.

Perform jala-dhārā abhisheka while reciting the Śatarudrīya, ideally with an elevenfold Rudra recitation/invocation (Ekādaśa Rudra), as a śānti practice for calming feverish distress and mental agitation.