
Sukta 5.81
Atri (Ātreya tradition) (traditional attribution for RV 5.81)
Savitar (Savitṛ)
Jagatī (common for RV 5.81; exact scan may vary)
บทสรรเสริญสั้น ๆ แด่สวิตฤ (Savitṛ) นี้ยกย่อง “ผู้ผลักดัน” อันศักดิ์สิทธิ์ ผู้ทรงเทียม (ยก) จิตและญาณทัศนะของเหล่าฤษี จัดวางพลังพิธีกรรมให้เป็นระเบียบอันถูกต้อง และทำให้เทพทั้งปวงเคลื่อนไปตามการเคลื่อนอันมุ่งหน้าไปของพระองค์ สวิตฤได้รับการสรรเสริญว่าเป็นผู้วัดประมาณโลกทั้งหลาย และเป็นจอมราชาผู้แผ่ซ่านไปทั่วความเป็นไปทั้งมวล ทรงนำพาสรรพชีวิตให้ปลอดภัยในฐานะผู้ริเริ่มการกระทำทั้งภายในและภายนอก บทสวดลงท้ายด้วยการระบุว่าสวิตฤเป็นเจ้าเพียงองค์เดียวแห่งปรสวะ (prasava: แรงกระตุ้น/การผลักดัน) และในการเสด็จไปของพระองค์ทรงเป็นปูษัน (Pūṣan) ผู้ชี้นำและหล่อเลี้ยง ผู้ถูกเชิญให้รับสโตมะ (stoma: บทสรรเสริญ)
Mantra 1
युञ्जते मन उत युञ्जते धियो विप्रा विप्रस्य बृहतो विपश्चितः । वि होत्रा दधे वयुनाविदेक इन्मही देवस्य सवितुः परिष्टुतिः ॥
เขาทั้งหลายเทียมจิต และเทียมความคิด—เหล่าฤษี ผู้เป็นฤษีแห่งผู้รู้กว้าง ผู้ยิ่งใหญ่ ผู้หยั่งรู้ไพศาล. ผู้รู้วิถีอันถูกต้อง (vayunāvid) วางพลังแห่งพิธีบูชา (hotrā) ให้แผ่ไปอย่างเหมาะควร; บทสรรเสริญที่โอบล้อมพระสวิตฤ (Savitar) นั้นยิ่งใหญ่แท้.
Mantra 2
विश्वा रूपाणि प्रति मुञ्चते कविः प्रासावीद्भद्रं द्विपदे चतुष्पदे । वि नाकमख्यत्सविता वरेण्योऽनु प्रयाणमुषसो वि राजति ॥
กวีผู้หยั่งรู้ (kavi) ปลดปล่อยรูปทั้งปวงให้ปรากฏตามส่วนของตน; เขาได้ส่งความเป็นมงคลแก่ผู้มีสองเท้าและสี่เท้า. พระสวิตฤ (Savitar) ผู้ควรแก่การเลือกสรร ทำให้สวรรค์ปรากฏ; ตามการก้าวไปของอุษัส (Uṣas) เขาทรงส่องประกายด้วยรัศมีแห่งอธิปไตย.
Mantra 3
यस्य प्रयाणमन्वन्य इद्ययुर्देवा देवस्य महिमानमोजसा । यः पार्थिवानि विममे स एतशो रजांसि देवः सविता महित्वना ॥
เมื่อการก้าวไปข้างหน้าของพระองค์เกิดขึ้น เหล่าเทพอื่น ๆ ก็เคลื่อนไปตาม ด้วยพลังสู่ความยิ่งใหญ่ของเทพองค์นั้น—ผู้ทรงวัดแบ่งแดนแห่งพิภพ. เทพสวิตฤ (Savitar) ผู้มีม้าเร็ว (etáśa) ทรงวัดห้วงอาณา (rājāṃsi) ด้วยมหิทธิฤทธิ์อันไพศาลของพระองค์.
Mantra 4
उत यासि सवितस्त्रीणि रोचनोत सूर्यस्य रश्मिभिः समुच्यसि । उत रात्रीमुभयतः परीयस उत मित्रो भवसि देव धर्मभिः ॥
และท่านเสด็จไป โอ สวิตฤ (Savitṛ) ผ่านโลกอันสว่างไสวสามชั้น; และท่านถูกรวบรวมประสานกับรัศมีของสุริยะ (Sūrya). และท่านเวียนรอบราตรีจากทั้งสองด้าน; และท่านเป็นมิตร (Mitra) ด้วยธรรมะ (dharma) อันเป็นกฎของเทพ—สถาปนาความกลมเกลียวในความเคลื่อนไหวอันเป็นระเบียบ.
Mantra 5
उतेशिषे प्रसवस्य त्वमेक इदुत पूषा भवसि देव यामभिः । उतेदं विश्वं भुवनं वि राजसि श्यावाश्वस्ते सवित स्तोममानशे ॥
และท่านผู้เดียวทรงเป็นเจ้าแห่งแรงผลักดัน (prasava) อันก่อให้เกิดการเคลื่อนไหว; และในเส้นทางของท่าน โอ เทพ ท่านเป็นปูษัน (Pūṣan) ผู้ค้ำจุนและชี้นำ. และท่านทรงครอบครองแผ่ไพศาลเหนือภพทั้งปวงนี้; โอ สวิตฤผู้มีม้าเข้มคล้ำ ขอทรงรับและเสวยบทสรรเสริญของเรา.
Savitṛ is the divine Impeller who awakens and sets all activity in motion. In this hymn he also measures the worlds and guides beings safely along their paths.
It means disciplining and aligning attention (mind) and insight (thought) so the prayer and the ritual proceed in the right order. The hymn treats this inner yoking as Savitṛ’s gift and action.
Because Savitṛ’s impulsion is not only cosmic power but also practical guidance. When he leads beings in their goings (journeys and life-paths), he functions as Pūṣan—the protector and nourisher who brings safely to the goal.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.