Rig Veda 1.123.8: Mandala 1, Sukta 123, Mantra 8

Sukta 1.123

Rishi: Kutsa Āṅgirasa

Devata: Uṣas (plural/series of dawns) with Varuṇa’s dhāman as governing frame

Chandas: Triṣṭubh

Samhita Patha (Devanagari)

सदृशीरद्य सदृशीरिदु श्वो दीर्घं सचन्ते वरुणस्य धाम । अनवद्यास्त्रिंशतं योजनान्येकैका क्रतुं परि यन्ति सद्यः ॥

Transliteration

sadṛ́śīr adyá sadṛ́śīr íd u śvó dīrgháṃ sacante váruṇasya dhā́ma | anavadyā́s triṃśatáṃ yójanāny ékā-ekā krátum pári yanti sadyáḥ ||

Translation

วันนี้ก็เหมือนกัน พรุ่งนี้ก็เหมือนกันอีก; นางทั้งหลายติดตามแดนไกลโพ้นแห่งวรุณะ (Varuṇa). ไร้มลทิน แต่ละนางโดยลำพัง ทว่าพร้อมกันก็ข้ามระยะสามสิบโยชนะ โคจรรอบการทำงานแห่งครตุ (krátu, เจตจำนง/ปรีชาการกระทำ); ดังนี้วันทั้งหลายจึงครบถ้วนในกฎแห่งความกว้างใหญ่ (ṛta).

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सदृशीः: similar, alike (fem. pl.)
• सदृशीः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: सदृश (प्रातिपदिक) < सम्-दृश्

• अद्य: today
• अद्य: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: अद्य (अव्यय)

• सदृशीः: similar, alike (fem. pl.)
• सदृशीः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: सदृश (प्रातिपदिक) < सम्-दृश्

• इदु: indeed, just
• इदु: —
• Type: Indeclinable
• Root: इदु (निपात/अव्यय)

• श्वः: tomorrow
• श्वः: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: श्वस्/श्वः (अव्यय)

• दीर्घम्: for a long (time); long
• दीर्घम्: —
• Type: Adjective
• Root: दीर्घ (प्रातिपदिक)

• सचन्ते: they accompany/attach themselves
• सचन्ते: —
• Type: Verb
• Root: सच् (धातु) ‘सह/अनुगमन/संयोग’

• वरुणस्य: of Varuṇa
• वरुणस्य: सम्बन्ध (genitive)
• Type: Noun
• Root: वरुण (प्रातिपदिक)

• धाम: abode, station, domain
• धाम: Karma
• Type: Noun
• Root: धामन् (प्रातिपदिक)

• अनवद्याः: blameless, faultless (fem. pl.)
• अनवद्याः: Kartā
• Type: Adjective
• Root: अनवद्य (प्रातिपदिक) = अ- + अवद्य

• त्रिंशतम्: thirty
• त्रिंशतम्: Karma
• Type: Numeral
• Root: त्रिंशत् (संख्यापद)

• योजनानि: yōjanas (measures of distance)
• योजनानि: Karma
• Type: Noun
• Root: योजन (प्रातिपदिक)

• एकैका: each one (fem. pl.)
• एकैका: Kartā
• Type: Adjective
• Root: एकैक (प्रातिपदिक) = एक + एक

• क्रतुम्: purpose, resolve; (ritual) power/plan
• क्रतुम्: Karma
• Type: Noun
• Root: क्रतु (प्रातिपदिक)

• परि: around, all around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• यन्ति: they go
• यन्ति: —
• Type: Verb
• Root: यम्/या (धातु) ‘गमन’

• सद्यः: immediately, at once
• सद्यः: Adhikaraṇa
• Type: Indeclinable
• Root: सद्यः (अव्यय)