Previous Verse
Next Verse

Shloka 19

त्रिशिरा–देवान्तक–महोदर–मत्त

महापार्श्व) वधः | Slaying of Trisira, Devantaka, Mahodara, and Matta (Mahaparsva

तमुत्पतन्तंत्रिशिरास्त्रिभिर्बाणैरजिह्मगैः ।घोरैर्हरिपतेःपुत्रेंललाटेऽभिजघान ह ।।।।

tam utpatantaṃ triśirās tribhir bāṇair ajihmagaiḥ |

ghorair haripateḥ putraṃ lalāṭe 'bhijaghāna ha ||

ครั้นอังคทะกระโจนขึ้น ตรีศิระก็ยิงบุตรแห่งจอมวานรด้วยศรอันน่าสะพรึงสามดอกที่พุ่งตรง ปักเข้าที่หน้าผาก

tamhim
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे/नपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; सर्वनाम (pronoun)
utpatantam(him) leaping up / springing
utpatantam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootut-√pat (धातु)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (शतृ/शानच्-प्रत्यय; present active participle), पुंलिङ्गे, द्वितीया, एकवचन; विशेषण
triśirāḥTrisira (the three-headed one)
triśirāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottri-śiras (प्रातिपदिक; त्रि + शिरस्)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (त्रीणि शिरांसि यस्य/त्रिशिराः) नाम
tribhiḥwith three
tribhiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Roottri (संख्या-प्रातिपदिक)
Formत्रिलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; संख्याविशेषण
bāṇaiḥwith arrows
bāṇaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootbāṇa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन
ajihmagaiḥstraight-flying
ajihmagaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Roota-jihma-ga (प्रातिपदिक; नञ् + जिह्म + ग)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया, बहुवचन; कर्मधारय-समास (अजिह्माः गाः/गमनं येषां ते) विशेषण
ghoraiḥterrible
ghoraiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootghora (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया, बहुवचन; विशेषण (bāṇaiḥ)
haripateḥof the lord of monkeys (Sugriva)
haripateḥ:
Ṣaṣṭhī-sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootharipati (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (हरिणां पतिः)
putreṇaby the son
putreṇa:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootputra (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
lalāṭeon the forehead
lalāṭe:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootlalāṭa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
abhijaghānastruck / smote
abhijaghāna:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootabhi-√han (धातु)
Formलिट्/परस्मैपद (perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; सकर्मक
haindeed
ha:
TypeIndeclinable
Rootha (अव्यय)
Formनिपात (particle), अर्थे स्म/खलु-प्रायः (emphatic)

While Angada was getting up, Trisira again hit him on the forehead with three straight going arrows.

T
Triśiras
A
Angada
V
Vānara lord (Vāli implied / “haripati” as Angada’s lineage marker)

FAQs

The verse contrasts ideals of righteous combat with battlefield opportunism: striking an opponent at the instant of rising tests the boundaries of fairness, prompting reflection on maryādā (ethical restraint) in war.

Triśiras targets Angada precisely as Angada regains his stance, landing three arrows on his forehead.

Alertness and readiness under pressure—Angada’s quick recovery is met by the enemy’s tactical vigilance.