Previous Verse
Next Verse

Shloka 49

कुम्भकर्णोपदेशः

Kumbhakarna’s Counsel and War-Boast to Ravana

मुञ्चरामाद्भयंराज न्हनिष्यामीहसम्युगे ।।6.63.49।।राघवंलक्ष्मणंचैवसुग्रीवं च महाबलम् ।हनूमन्तं च रक्षोघ्नंलङ्कायेनप्रदीपिता ।।6.63.50।।

muñca rāmād bhayaṃ rājan haniṣyāmi iha saṃyuge |

rāghavaṃ lakṣmaṇaṃ caiva sugrīvaṃ ca mahābalam |

hanūmantaṃ ca rakṣoghnaṃ laṅkāṃ yena pradīpitāṃ ||

ข้าแต่พระราชา จงสลัดความหวาดกลัวต่อพระรามเสียเถิด; ณ สมรภูมินี้เอง ข้าจะสังหารพระราฆวะ (พระราม) และพระลักษมณ์ รวมทั้งสุครีพผู้มีกำลังยิ่ง และหนุมานผู้พิฆาตรากษส ผู้เคยเผาลังกาให้ลุกเป็นไฟ

मुञ्चgive up
मुञ्च:
क्रिया (command)
TypeVerb
Rootमुच् (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
रामात्from Rama
रामात्:
अपादान (source/ablative)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः (5th/Ablative), एकवचनम्
भयम्fear
भयम्:
कर्म (object of मुञ्च)
TypeNoun
Rootभय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
राजन्O king
राजन्:
सम्बोधन
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सम्बोधन-विभक्तिः, एकवचनम्
निहनिष्यामिI will slay
निहनिष्यामि:
क्रिया
TypeVerb
Rootनि + हन् (धातु)
Formलृट् (Simple Future), उत्तमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
इहhere
इह:
अधिकरण (locative sense)
TypeIndeclinable
Rootइह (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb of place)
सम्युगेin battle
सम्युगे:
अधिकरण
TypeNoun
Rootसम्युग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्
राघवम्Raghava (Rama)
राघवम्:
कर्म
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
लक्ष्मणम्Lakshmana
लक्ष्मणम्:
कर्म
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम्
एवindeed
एव:
अवधारण
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारण-अव्ययम्
सुग्रीवम्Sugriva
सुग्रीवम्:
कर्म
TypeNoun
Rootसुग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम्
महाबलम्mighty
महाबलम्:
विशेषण (of सुग्रीवम्)
TypeAdjective
Rootमहा + बल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; कर्मधारयसमासः (महच्च तत् बलं यस्य)
हनूमन्तम्Hanuman
हनूमन्तम्:
कर्म
TypeNoun
Rootहनूमन्त् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
and
:
समुच्चय
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्ययम्
रक्षोघ्नम्slayer of rakshasas
रक्षोघ्नम्:
विशेषण (of हनूमन्तम्)
TypeAdjective
Rootरक्षस् + घ्न (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; तत्पुरुषसमासः (रक्षसां घ्नः)
लङ्काम्Lanka
लङ्काम्:
कर्म (object of प्रदीपिता)
TypeNoun
Rootलङ्का (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
येनby whom
येन:
करण (agent/instrument in passive)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, तृतीया-विभक्तिः, एकवचनम्; सम्बन्धक-सर्वनाम ('by whom')
प्रदीपिताwas set on fire
प्रदीपिता:
क्रिया-विशेषण (predicate of लङ्का)
TypeVerb
Rootप्र + दीप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्तः (past passive participle); स्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; लङ्का इति विशेष्येण सह

"O King! Give up the fear, as both Rama and Lakshmana will be made short of work in the battlefield, as also mighty Sugriva and dispose of Hanuman, the destroyer of many Rakshasas and who set fire to Lanka."

R
Rāma
L
Lakṣmaṇa
S
Sugrīva
H
Hanūmān
L
Laṅkā
R
Rākṣasas

FAQs

The verse contrasts righteous war aims with unrighteous aggression: threatening to kill the dharmic protagonists reflects adharma driven by fear and vengeance.

The speaker lists key leaders of Rāma’s alliance and claims he will kill them, attempting to remove the king’s fear and strengthen resolve.

Loyalty and confidence are emphasized, but they are directed toward a cause opposed to Dharma.