Previous Verse
Next Verse

Shloka 32

द्वन्द्वयुद्धप्रवृत्तिः

Dvandva-Yuddha: The Onset of Single Combats

द्विदिधंवानरेन्द्रंतुनगयोधिनमाहवे ।शरैरशनिसङ्काशैस्सविव्याधाशनिप्रभः ।।6.43.32।।

dvididhaṃ vānarendraṃ tu nagayodhinam āhave | śarair aśanisaṅkāśais sa vivyādha aśaniprabhaḥ ||6.43.32||

แต่ในศึกนั้น อศนีประภาได้ยิงศรดุจสายฟ้าฟาด แทงทะลุทวิเวทะ—จอมวานรผู้รบด้วยภูผาและพฤกษา—จนบาดเจ็บ

dvididhamDvididha
dvididham:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootdvididha (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular
vānarendramlord of monkeys
vānarendram:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvānara (प्रातिपदिक) + indra (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-तत्पुरुष; पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; Accusative singular
tubut
tu:
Sambandha/Avyaya (सम्बन्ध/अव्यय)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formनिपात (particle)
naga-yodhinamfighting with trees/mountains
naga-yodhinam:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootnaga (प्रातिपदिक) + yodhin (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ('fighting with mountains/trees'); पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; agrees with वानरेन्द्रम्; Accusative singular masculine
āhavein battle
āhave:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootāhava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; Locative singular
śaraiḥwith arrows
śaraiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootśara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; Instrumental plural
aśani-saṅkāśaiḥlightning-like
aśani-saṅkāśaiḥ:
Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootaśani (प्रातिपदिक) + saṅkāśa (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष ('resembling lightning'); पुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; agrees with शरैः; Instrumental plural
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; Pronoun nominative singular masculine
vivyādhawounded/pierced
vivyādha:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootvi-√vyadh (धातु)
Formलिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; Perfect active 3rd sg
aśaniprabhaḥAśaniprabha
aśaniprabhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootaśani (प्रातिपदिक) + prabha (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष; पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; Nominative singular masculine

Asaniprabha shot arrows resembling lightning at Dwivida the Vanara Lord who was fighting with trees.

A
Aśaniprabha
V
Vānara
A
arrows
L
lightning (aśani)

FAQs

Dharma in warfare also includes endurance: the righteous side may be wounded, yet remains committed to the larger moral aim rather than abandoning duty under pain.

Aśaniprabha counterattacks and wounds Dvividha with lightning-like arrows as Dvividha fights using massive natural weapons.

Dhṛti (fortitude): even a leader can be struck, but leadership is tested by the ability to continue despite injury.