Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

दूत-नीति, शुक-प्रसङ्गः

Envoy-Ethics and the Episode of Śuka

तुलितंहिबलंसर्वमनेनात्रैवतिष्ठता ।गृह्यतांमागमल्लङ्कामेतद्दिममरोचते ।।।।

tulitaṃ hi balaṃ sarvam anenātraiva tiṣṭhatā |

gṛhyatāṃ mā gamal laṅkām etad mama rocate ||

เพียงยืนอยู่ ณ ที่นี้ เขาก็ได้ประเมินกำลังทั้งหมดของเราแล้ว จงจับตัวเขาไว้ อย่าให้กลับไปยังลงกา—นี่คือความเห็นของข้า

तुलितम्assessed/weighed
तुलितम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootतुल् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; here used predicatively with बलम्
हिindeed
हि:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; कारण/निश्चय-निपात (indeed/for)
बलम्strength/army
बलम्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootबल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सर्वम्entire
सर्वम्:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
अनेनby him/this one
अनेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन; ‘by this (one)’
अत्रhere
अत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक (locative adverb: here)
एवjust/indeed
एव:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण-निपात (only/just)
तिष्ठताstanding
तिष्ठता:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootस्था (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; ‘while standing’
गृह्यताम्let (him) be seized
गृह्यताम्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु)
Formलोट्-लकार (Imperative), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; कर्मणि-प्रयोग (passive): ‘let him be seized’
माdo not
मा:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध-निपात (prohibitive particle)
अगमत्went/should go
अगमत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
लङ्काम्to Lanka
लङ्काम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलङ्का (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
एतत्this
एतत्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; निर्देश-सर्वनाम
हिindeed
हि:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चय-निपात
ममmy
मम:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive), एकवचन
रोचतेis pleasing/seems good
रोचते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootरुच् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद

"Then Angada, the noble one among Vanaras, the son of Vali, said," O King, to me it appears that he is not a messenger but a spy."

A
Aṅgada
S
Sugrīva
L
Laṅkā
A
Army (bala)

FAQs

Protecting one’s side in a righteous war includes preventing harmful intelligence leaks; duty to safeguard lives can justify detention.

Aṅgada recommends capturing the suspected spy to stop him from reporting the Vānara army’s strength back to Laṅkā.

Responsibility in leadership—prioritizing collective safety over naïve openness.