Previous Verse
Next Verse

Shloka 31

रावणस्य सभाप्रवेशः

Ravana Enters the Royal Assembly and Summons Counsel

नचुक्रुशुर्नानृतमाहकश्चित्सभापदोनापिजजल्पुरुच्चैः ।संसिद्धार्थास्सर्वएवोग्रवीर्याभर्तुस्सर्वेददृशुश्चाननंते ।।।।

na cukruśur nānṛtam āha kaścit sabhāpado nāpi jajalpur uccaiḥ |

saṃsiddhārthāḥ sarva evogravīryā bhartuḥ sarve dadṛśuś cānanaṃ te ||

เหล่าข้าราชสำนักในสภามิได้โห่ร้อง มิได้กล่าวเท็จ และมิได้เจรจาเสียงดัง ทุกคนล้วนชำนาญกิจและกล้าหาญดุดัน ต่างเพ่งมองพระพักตร์แห่งนายเหนือหัวของตน

nanot
na:
सम्बन्ध/निषेध (negation of the verbal action)
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम् (negative particle)
cukruśuḥcried out / made a noise
cukruśuḥ:
क्रिया (verbal action)
TypeVerb
Root√क्रुश् (धातु) "to cry out"
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्, परस्मैपदम्
nanot
na:
सम्बन्ध/निषेध (negation)
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम् (negative particle)
anṛtamuntruth / falsehood
anṛtam:
कर्म (object of speaking)
TypeNoun
Rootअनृत (प्रातिपदिक) = अ- + ऋत
Formनपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (कर्मपदम्)
āhasaid
āha:
क्रिया (verbal action)
TypeVerb
Root√अह्/√ब्रू (धातु) "to say" (आह = लिट्-रूपम्)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
kaścitanyone / someone (even one person)
kaścit:
कर्ता (subject of āha)
TypeNoun
Rootकश्चित् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम् (अनिश्चित-प्रयोगः = "someone/anyone")
sabhāpadaḥmembers of the assembly / courtiers
sabhāpadaḥ:
कर्ता (subject of cukruśuḥ / jajalpuḥ)
TypeNoun
Rootसभापद (प्रातिपदिक) = सभा + पद
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; षष्ठी-तत्पुरुषः (सभायाः पदाः/सभायां पदं येषाम् इति सभापदाः)
nanot
na:
सम्बन्ध/निषेध (negation)
TypeIndeclinable
Rootन (निषेध-अव्यय)
Formनिषेधार्थक-अव्ययम् (negative particle)
apieven / also
api:
सम्बन्ध (particle modifying the clause)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/अप्यर्थक-अव्ययम् (also/even)
jajalpuḥspoke / uttered
jajalpuḥ:
क्रिया (verbal action)
TypeVerb
Root√जल्प् (धातु) "to speak"
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्, परस्मैपदम्
uccaiḥaloud / loudly
uccaiḥ:
क्रियाविशेषण (manner)
TypeIndeclinable
Rootउच्चैः (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण-अव्ययम् (adverb)
saṃsiddhārthāḥhaving accomplished their purpose / fully resolved
saṃsiddhārthāḥ:
कर्ता-विशेषण (qualifier of sarve/ugravīryāḥ)
TypeAdjective
Rootसंसिद्धार्थ (प्रातिपदिक) = संसिद्ध + अर्थ
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; कर्मधारयः (संसिद्धः अर्थः येषाम्/संसिद्धाः अर्थाः = fully accomplished in purpose)
sarveall
sarve:
कर्ता (subject of dadṛśuḥ)
TypeNoun
Rootसर्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्
evaindeed / just
eva:
सम्बन्ध (emphasis)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्ययम् (emphatic particle)
ugravīryāḥof fierce valor / very heroic
ugravīryāḥ:
कर्ता-विशेषण (qualifier of sarve)
TypeAdjective
Rootउग्रवीर्य (प्रातिपदिक) = उग्र + वीर्य
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम्; कर्मधारयः (उग्रं वीर्यं येषाम्/उग्रवीर्याः)
bhartuḥof the lord/master
bhartuḥ:
षष्ठी-सम्बन्ध (possessor/related to)
TypeNoun
Rootभर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, षष्ठी-विभक्तिः, एकवचनम् (सम्बन्धः = genitive)
sarveall (of them)
sarve:
कर्ता (subject of dadṛśuḥ)
TypeNoun
Rootसर्व (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम् (पुनरुक्त-प्रयोगः)
dadṛśuḥsaw / looked at
dadṛśuḥ:
क्रिया (verbal action)
TypeVerb
Root√दृश् (धातु) "to see"
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect), प्रथमपुरुषः, बहुवचनम्, परस्मैपदम्
caand
ca:
सम्बन्ध (coordination)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम् (conjunction)
ānanamface
ānanam:
कर्म (object of seeing)
TypeNoun
Rootआनन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गम्, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम् (कर्मपदम्)
tethey
te:
कर्ता (coreferential subject: "they")
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गम्, प्रथमा-विभक्तिः, बहुवचनम् (सर्वे इत्यस्य पुनर्निर्देशः)

Some holding maces and iron bars, some holding strong iron clubs in hand, and some others holding battle axes, tridents and other weapons went.

R
Rāvaṇa (implied as bhartṛ/lord)
S
sabhā (assembly, implied)

FAQs

Ethical speech: restraint, truthfulness (satya), and measured words in a public assembly. The verse presents sabhā-dharma—how one ought to speak (or refrain) in a formal council.

In Rāvaṇa’s court, the assembled members maintain silence and decorum, avoiding falsehood and loud talk, while attentively watching their king.

Self-control (dama) and truth-oriented restraint in speech, paired with competence and valor.