Previous Verse
Next Verse

Shloka 2

रावणक्रोधः—रामस्य परुषवाक्यम्

Ravana’s Fury and Rama’s Harsh Admonition

स दीप्तनयनोरोषाच्चापमायाम्यवीर्यवान् ।अभ्यर्दयत्सुसङ्कृद्धोराघवंपरमाहवे ।।।।बाणधारसहस्रैस्तैस्सतोयदइवाम्बरात् ।राघवंरावणोबाणैस्तटकमिवपूरयन् ।।।।

sa dīptanayano roṣāc cāpam āyamya vīryavān |

abhyardayat susaṅkruddho rāghavaṃ paramāhave ||

bāṇadhārāsahasrais taiḥ satoyada ivāmbarāt |

rāghavaṃ rāvaṇo bāṇais taṭākam iva pūrayan ||

ครั้นแล้ว ราวณะผู้ทรงพลัง ดวงตาลุกโพลงด้วยโทสะ ก็ดึงคันศรขึ้น และในศึกอันยิ่งใหญ่นั้นได้โหมกระหน่ำใส่ราฆวะอย่างดุเดือด เขาสาดศรนับพันสายดุจสายฝนจากฟากฟ้า จนทั่วอากาศรอบองค์พระรามแน่นขนัดไปด้วยศร ประหนึ่งฝนหลั่งเติมสระให้เต็ม

सःhe
सः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; सर्वनाम
दीप्तनयनःwith blazing eyes
दीप्तनयनः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootदीप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक) + नयन (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (दीप्ते नयने यस्य/दीप्तानि नयनानि); पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
रोषात्from fury
रोषात्:
Hetu/Apadana (हेतु/अपादान)
TypeNoun
Rootरोष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्तिः, एकवचनम्
चापम्bow
चापम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्
आयाम्यhaving drawn (it)
आयाम्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootआ + यम् (धातु)
Formक्त्वा/ल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); क्रियापूर्वकत्व (having stretched/drawn)
वीर्यवान्valiant
वीर्यवान्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootवीर्यवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्; मतुप्-अन्त विशेषण
अभ्यर्दयत्assailed/covered
अभ्यर्दयत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअभि + अर्द् (धातु)
Formलङ्-लकारः, परस्मैपदम्; प्रथम-पुरुषः, एकवचनम्
सुसङ्कृद्धःgreatly enraged
सुसङ्कृद्धः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/पूर्वपद) + सं + क्रुध् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; उपसर्गयुक्त; पुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्तिः, एकवचनम्
राघवम्Raghava (Rama)
राघवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्तिः, एकवचनम्; विशेष-नाम
परमाहवेin the supreme battle
परमाहवे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootपरम (प्रातिपदिक) + आहव (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (परमः आहवः); पुंलिङ्गे, सप्तमी-विभक्तिः, एकवचनम्

Valiant hero, Ravana, with his eyes flaming in anger, raising his bow, rained arrows at Sri Rama. He continued to rain thousands of arrows just as rain filled the tank, his arrows covered Raghava.

R
Rāvaṇa
R
Rāma (Rāghava)

FAQs

It frames the battlefield as the arena where kṣātra-dharma is tested: power and fury are shown, but the deeper ethic is that force must ultimately be governed by righteousness, not rage.

Rāvaṇa launches an intense arrow-barrage against Rāma, escalating the duel with overwhelming projectile force.

Indirectly, Rāma’s endurance is set up by contrast—he must remain steady under a storm of attacks.