Previous Verse
Next Verse

Shloka 23

ऐन्द्ररथप्रदानम्

Indra’s Chariot Offered to Rāma; The Duel Intensifies

तेदीप्तवदनादीप्तंसमन्तोज्वलनंमुखैः ।राममेवाभ्यवर्तन्तव्यादितास्याभयानकाः ।।।।

te dīptavadanā dīptaṁ samanto jvalanaṁ mukhaiḥ | rāmam evābhyavartanta vyāditāsyā bhayānakāḥ ||

เหล่าผู้น่าสะพรึงนั้น อ้าปากเพลิงลุกโชน โชนสว่างรอบด้าน และพ่นไฟจากใบหน้า ก็พุ่งตรงเข้าหาพระรามเท่านั้น

तेthey/those
ते:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
दीप्त-वदनाःwith blazing mouths
दीप्त-वदनाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootdīpta (कृदन्त; √dīp दीप्) + vadana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; कर्मधारयः (दीप्तं वदनं येषाम्)
दीप्तम्blazing
दीप्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootdīpta (कृदन्त; √dīp दीप्)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण (qualifying ज्वलनम्)
समन्तःon all sides
समन्तः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootsamanta (प्रातिपदिक)
Formअव्यय (adverb) = ‘all around’
ज्वलनम्fire/flame
ज्वलनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjvalana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
मुखैःwith (their) mouths
मुखैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootmukha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन
वमन्तःvomiting/emitting
वमन्तः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√vam (वम्)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
रामम्Rama
रामम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootrāma (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
एवindeed/only
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय (particle/emphasis)
अभ्यवर्तन्तadvanced toward
अभ्यवर्तन्त:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√vṛt (वृत्) उपसर्गः अभि
Formलङ्, प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
व्यादित-आस्याःwith gaping mouths
व्यादित-आस्याः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootvyādita (कृदन्त; √dā/√dī? here √dā ‘to open’ via causative? lexical ‘vyādita’ = opened) + āsya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; समासः कर्मधारय/तत्पुरुष (व्यादितम् आस्यम् येषाम्)
भयानकाःterrifying
भयानकाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootbhayānaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन

Those shafts with wide flaming mouths, vomiting fire, glowing, frightening, and striking went over to Rama.

R
Rāma

FAQs

The verse underscores steadfastness in dharma: righteousness is maintained not by absence of danger, but by unwavering conduct amid terror.

The serpent-like projectiles intensify, appearing as fire-spewing, frightful forms as they close in on Rama.

Rama’s courage (śaurya) and inner stability under extreme threat.