Previous Verse
Next Verse

Shloka 14

पृथिवीमण्डलपरिज्ञानम्

Sugriva on Surveying the Earth’s Regions

पूर्वां दिशं ततो गत्वा पश्यामि विविधान् द्रुमान्।पर्वतन्श्च नदी रम्यास्सरांसि विविधानि च।।।।

pūrvāṃ diśaṃ tato gatvā paśyāmi vividhān drumān |

parvatāṃś ca nadī ramyāḥ sarāṃsi vividhāni ca || 4.46.14 ||

ครั้นแล้วข้าพเจ้าไปสู่ทิศบูรพา เห็นพฤกษานานาพันธุ์ ทั้งภูผา แม่น้ำอันรื่นรมย์ และสระสาบหลากหลาย

पूर्वाम्eastern
पूर्वाम्:
Karma-anvayi (कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootपूर्व (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्; दिशम्-विशेषणम्
दिशम्direction/quarter
दिशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootदिश्/दिशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, एकवचनम्
ततःthen
ततः:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्ययम्; अनन्तरार्थक
गत्वाhaving gone
गत्वा:
Purvakala (पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootगम् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययभाव-कृदन्तः (Gerund/Absolutive)
पश्यामिI see/saw
पश्यामि:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु)
Formलट्-लकारः (Present; narrative present), उत्तम-पुरुषः (1st), एकवचनम्; परस्मैपदम्
विविधान्various
विविधान्:
Karma-anvayi (कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्; द्रुमान्-विशेषणम्
द्रुमान्trees
द्रुमान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootद्रुम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
पर्वतान्mountains
पर्वतान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपर्वत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय
नदीःrivers
नदीः:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
रम्याःbeautiful
रम्याः:
Karma-anvayi (कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्; नदीः-विशेषणम्
सरांसिlakes
सरांसि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसरस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्
विविधानिvarious
विविधानि:
Karma-anvayi (कर्म-विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootविविध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गः, द्वितीया, बहुवचनम्; सरांसि-विशेषणम्
and
:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्ययम्; समुच्चय

'Then I ran in the eastern direction and saw many trees, lakes, rivers and beautiful mountains.

S
Sugrīva
R
Rāma
T
Trees
M
Mountains
R
Rivers
L
Lakes

FAQs

Dharma in action depends on accurate observation and truthful reporting: Sugrīva’s firsthand knowledge of regions becomes a practical foundation for a righteous search.

Sugrīva begins detailing the directions and landscapes he witnessed while fleeing, explaining how he learned the geography of the world.

Attentiveness and truthfulness—careful seeing and faithful description in service of a just goal.