Shloka 23
पम्पा-ऋष्यमूक-मार्गोपदेशः
Guidance to Pampa and Rishyamuka; counsel to befriend Sugriva
मतङ्गशिष्यास्तत्राऽसन्नृषयस्सुसमाहिताः।तेषां भाराभितप्तानां वन्यमाहरतां गुरोः।।3.73.23।।ये प्रपेतुर्महीं तूर्णं शरीरात्स्वेदबिन्दवः।तानि जातानि माल्यानि मुनीनां तपसा तदा।।3.73.24।।स्वेदबिन्दुसमुत्थानि न विनश्यन्ति राघव।
mataṅgaśiṣyās tatrāsann ṛṣayaḥ susamāhitāḥ |
teṣāṁ bhārābhitaptānāṁ vanyam āharatāṁ guroḥ || 3.73.23 ||
ye prapetur mahīṁ tūrṇaṁ śarīrāt svedabindavaḥ |
tāni jātāni mālyāni munīnāṁ tapasā tadā || 3.73.24 ||
svedabindusamutthāni na vinaśyanti rāghava |
ที่นั่นครั้งหนึ่งเหล่าฤๅษี ศิษย์ของมตังคะ ได้พำนักอยู่ด้วยจิตตั้งมั่นสงบยิ่ง ครั้นเมื่อพวกท่านแบกหามเครื่องบูชาจากพงไพรไปถวายแด่ครู ด้วยภาระหนักจนเหนื่อยล้า หยาดเหงื่อจากกายก็ร่วงหล่นลงสู่แผ่นดินโดยพลัน ด้วยเดชตบะของเหล่ามุนี หยาดเหงื่อนั้นกลับกลายเป็นพวงมาลัยในกาลนั้น และพวงมาลัยซึ่งบังเกิดจากหยาดเหงื่อ—โอ้ราฆวะ—ย่อมไม่สูญสลาย
While drops of sweat from the bodies of sage Matanga's disciples fell on earth under the heavy load of forest products they carried for their preceptor, they remained in a calm state. Those drops of sweat turned into flowers and those flowers do not witherdue to the power of penance of the sages.
FAQs
Dharma is shown as disciplined service and austerity: even strenuous labor done for one’s teacher, with a composed mind, becomes spiritually potent and yields enduring merit.
Lakṣmaṇa explains why the garlands in that region do not wither—linking the phenomenon to the earlier ascetic community of Matanga’s disciples.
Guru-bhakti (devoted service to the teacher) and self-control (susaṃhati): the disciples endure hardship without losing inner calm, and their tapas sanctifies the place.