Previous Verse
Next Verse

Shloka 40

अकम्पनवृत्तान्तः

Akampana Reports Janasthana; Ravana Plans Sita’s Abduction

आरक्षो मे हतस्तात रामेणाक्लिष्टकर्मणा।जनस्थानमवध्य तत्सर्वं युधि निपातितम्।।3.31.40।।तस्य मे कुरु साचिव्यं तस्य भार्यापहारणे।

ārakṣo me hatas tāta rāmeṇākliṣṭa-karmaṇā |

janasthānam avadhya tat sarvaṃ yudhi nipātitam || 3.31.40 ||

tasya me kuru sācivyaṃ tasya bhāryāpahāraṇe |

เจ้าผู้เป็นที่รัก รามผู้ไม่ย่อท้อในกิจอันยาก ได้สังหารเหล่าผู้พิทักษ์ของเราแล้ว; ชนะสถานที่ว่า ‘ยากจะพิชิต’ นั้นถูกโค่นล้มสิ้นในศึก ดังนั้นจงเป็นสหายที่ปรึกษาแก่เรา ในการลักพาพระชายาของเขา

आरक्षःguard/sentinel
आरक्षः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootआरक्ष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन (Nom sg)
मेmy
मे:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी एकवचन (Gen sg) = ‘my/of me’
हतःkilled
हतः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootहन् (धातु)
Formक्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘killed’
तातO dear/son
तात:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन एकवचन (Voc sg)
रामेणby Rama
रामेण:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootराम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया एकवचन (Instr sg)
अक्लिष्ट-कर्मणाby the tireless-doer
अक्लिष्ट-कर्मणा:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootअक्लिष्ट (प्रातिपदिक) + कर्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया एकवचन; विशेषणम्; ‘unwearied in deeds’
जनस्थानम्Janasthana
जनस्थानम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootजनस्थान (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन (Nom/Acc sg)
अवध्यम्invincible/indestructible
अवध्यम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootअवध्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणम्
तत्that
तत्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन
सर्वम्all/entire
सर्वम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; विशेषणम्
युधिin battle
युधि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootयुध् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी एकवचन (Loc sg)
निपातितम्laid low
निपातितम्:
Karma (कर्म)
TypeVerb
Rootनि-पत् (धातु)
Formक्त (PPP), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; ‘felled/laid low’
तस्यof him
तस्य:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, षष्ठी एकवचन (Gen sg)
मेfor me
मे:
Sampradana (सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी एकवचन (Dat sg) = ‘to me/for me’
कुरुdo/make
कुरु:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formलोट् (Imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
साचिव्यम्assistance/counsel
साचिव्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootसाचिव्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया एकवचन (Acc sg)
तस्यof him
तस्य:
Shashthi-Sambandha (षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी एकवचन (Gen sg)
भार्या-अपहरणेin the abduction of (his) wife
भार्या-अपहरणे:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभार्या (प्रातिपदिक) + अपहरण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी एकवचन (Loc sg); षष्ठी-तत्पुरुषः ‘भार्यायाः अपहरणम्’

O dear, Rama who is capable of doing difficult deeds has killed my sentinels. The indestructible Janasthana has been routed in war. Could you help me in abudcting his wife ? (That is the only way to bring him to his knees).

R
Rāvaṇa
R
Rāma
J
Janasthāna
S
Sītā (implied by 'his wife')

FAQs

It illustrates adharma through the explicit proposal of abducting another’s wife—an act opposed to satya, consent, and righteous kingship.

Rāvaṇa reports Janasthāna’s defeat by Rāma and solicits Mārīca’s assistance to execute the plot to abduct Sītā.

Rāma’s steadfast competence is acknowledged indirectly (“akliṣṭa-karmaṇā”); Rāvaṇa’s own trait here is strategic malice.