Previous Verse
Next Verse

Shloka 21

महोत्पात-लक्षणानि

Omens before Khara’s Assault

राघवं तं बलोत्सिक्तं भ्रातरं चास्य लक्ष्मणम्।।।।अहत्वा सायकैस्तीक्ष्णैर्नोपावर्तितुमुत्सहे।

rāghavaṃ taṃ balōtsiktaṃ bhrātaraṃ cāsya lakṣmaṇam | ahatvā sāyakaistīkṣṇair nōpāvartitum utsahē ||

เรามิอาจหันกลับได้ จนกว่าจะใช้ศรอันคมกล้าสังหารราฆวะผู้หลงระเริงด้วยพละกำลังนั้น และลักษมณะผู้เป็นอนุชาของเขาด้วย

राघवम्Rāghava (Rāma)
राघवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootराघव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
तम्that (him)
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
बलोत्सिक्तम्intoxicated with strength; proud of strength
बलोत्सिक्तम्:
Karma-viśeṣaṇa (कर्म-विशेषण)
TypeAdjective
Rootबल + उत्सिक्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण to 'राघवम्'
भ्रातरम्brother
भ्रातरम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय
अस्यhis
अस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
लक्ष्मणम्Lakṣmaṇa
लक्ष्मणम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलक्ष्मण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; 'भ्रातरम्' का विशेष्य (apposition)
अहत्वाwithout killing
अहत्वा:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeIndeclinable
Rootहन् (धातु)
Formकृदन्त (क्त्वा/absolutive) with negating prefix अ- : 'without killing' (अ + हत्वा)
सायकैःwith arrows
सायकैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसायक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/करण), बहुवचन
तीक्ष्णैःsharp
तीक्ष्णैः:
Karana-viśeṣaṇa (करण-विशेषण)
TypeAdjective
Rootतीक्ष्ण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण to 'सायकैः'
not
:
Pratiṣedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय
उपावर्तितुम्to return; to turn back
उपावर्तितुम्:
Prayojana (प्रयोजन)
TypeIndeclinable
Rootउप + आ + वृत् (धातु)
Formकृदन्त (तुमुन्/infinitive), अव्यय; उद्देश्य (purpose)
उत्सहेI am able; I dare
उत्सहे:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootउत्सह् (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपदम्, उत्तमपुरुष, एकवचन

I do not wish to return, without killing with my sharp arrows that Rama who is proud of his strength and his brother Lakshmana.

K
Khara
R
Rāma (Rāghava)
L
Lakṣmaṇa

FAQs

Dharma condemns violence driven by ego and vengeance; refusing retreat until killing the righteous is a hallmark of adharma.

Khara declares his intention to fight Rāma and Lakṣmaṇa and refuses to withdraw without killing them.

Steadfastness is distorted into obstinacy; the verse teaches that resolve without righteousness is not a virtue.