Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 88

Sṛṣṭi-pralaya-kathana: Mahābhūta-guṇāḥ, Vṛkṣa-indriya-vādaḥ, Prāṇa-vāyu-vyavasthā

शुक्लः कृष्णस्तथा रक्तो नीलः पीतोऽरुणस्तथा । कठिनश्चिक्कणः श्लक्ष्णः पिच्छिलो मृदु दारुणः ॥ ८८ ॥

śuklaḥ kṛṣṇastathā rakto nīlaḥ pīto'ruṇastathā | kaṭhinaścikkaṇaḥ ślakṣṇaḥ picchilo mṛdu dāruṇaḥ || 88 ||

สิ่งเหล่านั้นมีทั้งสีขาว สีดำ และสีแดง; สีน้ำเงิน สีเหลือง และสีอรุณด้วย อีกทั้งมีลักษณะแข็ง มันวาว เรียบลื่น เหนียวลื่น นุ่ม และหยาบกร้าน

śuklaḥwhite
śuklaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootśukla (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga (Masculine/पुंलिङ्ग), Prathamā vibhakti (Nominative/प्रथमा), Ekavacana (Singular/एकवचन)
kṛṣṇaḥblack
kṛṣṇaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkṛṣṇa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
tathāand likewise
tathā:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAvyaya; sambandha-avyaya/adverb (समुच्चय/अन्वयार्थे)
raktaḥred
raktaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootrakta (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
nīlaḥblue
nīlaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootnīla (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
pītaḥyellow
pītaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpīta (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
aruṇaḥreddish-brown / tawny
aruṇaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootaruṇa (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
tathāand likewise
tathā:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
FormAvyaya; adverb/connector (समुच्चयार्थे)
kaṭhinaḥhard
kaṭhinaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkaṭhina (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
cikkaṇaḥsmooth / glossy
cikkaṇaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootcikkaṇa (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
ślakṣṇaḥsoft, fine, smooth
ślakṣṇaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootślakṣṇa (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
picchilaḥslimy / sticky
picchilaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpicchila (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana
mṛdusoft
mṛdu:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootmṛdu (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana; (mṛdu-śabdaḥ prāyaḥ napuṃsake'pi dṛśyate, atra puṃliṅga-prayogaḥ)
dāruṇaḥharsh / terrible
dāruṇaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdāruṇa (प्रातिपदik)
FormPuṃliṅga, Prathamā, Ekavacana

Sanatkumara (teaching Narada)

Vrata: none

Primary Rasa: shanta

Secondary Rasa: adbhuta

FAQs

It catalogs sense-perceived qualities (colors and textures) to highlight that worldly experience is constituted by changing attributes; recognizing them as mere properties supports viveka (discrimination) and vairāgya (detachment) in Moksha-Dharma.

By showing that objects are only bundles of qualities grasped by the senses, the verse indirectly encourages turning the mind away from fascination with appearances and toward steady remembrance and devotion to the unchanging Supreme (often taught as Vishnu-bhakti in the Narada Purana).

The verse functions like a technical enumeration useful for precise description and analysis—supporting the Vedāṅga spirit of clarity (especially vyākaraṇa-style categorization of terms and meanings), though it is primarily a Moksha-Dharma teaching rather than a ritual rule.