Previous Verse
Next Verse

Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 4

The Exposition of the Ṣaṣṭhī-vrata Observed Through the Twelve Months

लभते मातृजं सौख्यं नात्र कार्या विचारणा । ज्येष्ठमासे शुक्लषष्ठ्यां विधिनेष्ट्वा दिवाकरम् ॥ ४ ॥

labhate mātṛjaṃ saukhyaṃ nātra kāryā vicāraṇā | jyeṣṭhamāse śuklaṣaṣṭhyāṃ vidhineṣṭvā divākaram || 4 ||

ย่อมได้รับความสุขอันเกิดจากมารดา—ไม่ต้องสงสัยเลย เมื่อบูชาทิวากร (พระอาทิตย์) ตามพิธีในวันศัษฐีปักษ์สว่างเดือนเชษฐะ ผลนี้ย่อมบังเกิด

लभतेobtains
लभते:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootलभ् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), आत्मनेपद
मातृजम्born of/coming from the mother
मातृजम्:
Visheshana (विशेषण of सौख्यम्)
TypeAdjective
Rootमातृ + ज (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); समास: मातुः जातम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
सौख्यम्happiness
सौख्यम्:
Karma (कर्म/Object of लभते)
TypeNoun
Rootसौख्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन (Singular)
not
:
Nishedha (निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
अत्रhere/in this matter
अत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootअत्र (अव्यय)
Formदेश/प्रसङ्गवाचक-अव्यय (adverb: here/in this matter)
कार्याto be done/necessary
कार्या:
Pratishedhya (विधेय; ‘to be done’)
TypeAdjective
Rootकार्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन (Singular); विधेय-विशेषण (predicate adjective)
विचारणाconsideration/deliberation
विचारणा:
Karta (कर्ता; with implied ‘asti’)
TypeNoun
Rootविचारणा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (1st/Nominative), एकवचन (Singular)
ज्येष्ठमासेin the month of Jyeṣṭha
ज्येष्ठमासे:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeNoun
Rootज्येष्ठमास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन (Singular); समास: ज्येष्ठ + मास (‘Jyeṣṭha-month’)
शुक्लषष्ठ्याम्on the bright sixth lunar day
शुक्लषष्ठ्याम्:
Adhikarana (अधिकरण/Time)
TypeNoun
Rootशुक्लषष्ठी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (7th/Locative), एकवचन (Singular)
विधिनाby proper procedure
विधिना:
Karana (करण/Instrument; ‘according to rule’)
TypeNoun
Rootविधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (3rd/Instrumental), एकवचन (Singular)
इष्ट्वाhaving worshipped
इष्ट्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootयज् (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (Gerund/Absolutive)
दिवाकरम्the Sun (Divākara)
दिवाकरम्:
Karma (कर्म/Object of इष्ट्वा)
TypeNoun
Rootदिवाकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (2nd/Accusative), एकवचन (Singular); समास: दिवा + कर (कर्मधारय/तत्पुरुष: ‘day-maker’ = Sun)

Narada (teaching in a didactic, ritual-instruction context)

Vrata: Ṣaṣṭhī worship of Divākara (Sun) (month-specific observance)

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

D
Divakara
S
Surya
A
Aditya

FAQs

It teaches a specific tithi-based Surya-upāsanā (Sun worship) whose stated fruit is maternal-origin happiness and well-being, emphasizing certainty of the ritual’s phala when done according to vidhi.

Bhakti here is expressed as disciplined worship (upāsanā) of Divākara with faith and proper procedure, showing devotion as a practical, time-sanctified act rather than mere sentiment.

Kalā/astronomical timing used in ritual—tithi and māsa selection (Jyeṣṭha, Śukla Ṣaṣṭhī)—reflects Jyotiṣa-based scheduling and Kalpa-style adherence to prescribed vidhi.