Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 135

आमलेशं कपालेशं शृंगैरंडीभवं ततः । कोटितीर्थं लोटणेषं फलस्तुतिरतः परम् ॥ १३५ ॥

āmaleśaṃ kapāleśaṃ śṛṃgairaṃḍībhavaṃ tataḥ | koṭitīrthaṃ loṭaṇeṣaṃ phalastutirataḥ param || 135 ||

ต่อจากนั้นท่านกล่าวถึง อามเลศะ กปาเลศะ และศฤงไครัณฑีภวะ แล้วจึงกล่าวถึง โกฏิตีรถะ และโลฏเณศะ—ผู้ตั้งมั่นอย่างยิ่งในการสรรเสริญผลบุญแห่งสถานที่ศักดิ์สิทธิ์เหล่านี้

आमलेशम्Āmaleśa (lord of Āmala)
आमलेशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootआमलेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (आमलस्य ईशः)
कपालेशम्Kapāleśa (lord of skulls)
कपालेशम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकपालेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः षष्ठी-तत्पुरुष (कपालस्य ईशः)
शृंगैःwith horns
शृंगैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootशृंग (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन
अंडीभवम्Aṇḍībhava (a named manifestation/place)
अंडीभवम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअंडीभव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (अंडी-भवः = अंड्याः/अंडी-सम्बन्धी भवः)
ततःthen/thereafter
ततः:
Sambandha/Adverbial (सम्बन्ध/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb) — ‘thereafter/then’
कोटितीर्थम्Koṭitīrtha (the ‘crore’ sacred ford)
कोटितीर्थम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकोटि + तीर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (कोटीनां तीर्थम् / कोटि-तीर्थम्)
लोटणेषम्Loṭaṇeṣa (a named lord/place)
लोटणेषम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootलोटणेष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन (नाम/स्थलनाम)
फलस्तुतिरतःdevoted to praising the fruits (results)
फलस्तुतिरतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootफल + स्तुति + रत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः तत्पुरुष (फलस्य स्तुतौ रतः = devoted to praising the fruit/result)
परम्the supreme/ultimate
परम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (superior/ultimate)

Narada (in an anukramanika-style enumeration, traditionally within Narada–Sanatkumara dialogue flow)

Vrata: none

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: adbhuta

A
Amalesha
K
Kapalesha
K
Kotitirtha
L
Lotanesha

FAQs

It functions as a catalog-like pointer to specific kṣetras/tīrthas (Āmaleśa, Kapāleśa, Koṭitīrtha, etc.), emphasizing the Purāṇic method of transmitting dharma through tīrtha-mahātmya and phalaśruti (the promised spiritual fruits of pilgrimage and worship).

Bhakti is implied through “phala-stuti-rataḥ”—the devotional act of praising sacred sites and their merits, which in Purāṇic practice supports śraddhā (faith), encourages darśana and pūjā, and orients the mind toward īśvara through tīrtha-sevā.

The verse mainly reflects Purāṇic anukramaṇikā (systematic listing) rather than a Vedāṅga; practically, it supports ritual dharma by identifying named kṣetras/liṅgas used in pilgrimage manuals and tīrtha-yātrā planning.