Previous Verse

Shloka 17

Adhyaya 93The Goddess’s Boons to Suratha and the Merchant (Conclusion of the Devi Mahatmyam)

एवं देव्याः वरं लब्ध्वा सुरथः क्षत्रियर्षभः ।

सूर्याज्जन्म समासाद्य सावर्णिर्भविता मनुः ॥

evaṃ devyā varaṃ labdhvā surathaḥ kṣatriyarṣabhaḥ | sūryāj janma samāsādya sāvarṇir bhavitā manuḥ ||

ดังนี้ สุรถะ—ผู้ประดุจโคอุสภะในหมู่กษัตริย์—ครั้นได้รับพรจากพระเทวีแล้ว ต่อมาบังเกิดจากพระอาทิตย์ และได้เป็นมนูนามว่า ‘สาวัรณิ’ บนแผ่นดิน

evamthus
evam:
Prakara (प्रकार)
TypeIndeclinable
Rootevam (अव्यय)
FormAdverb (क्रियाविशेषण) of manner
devyāḥof the Goddess
devyāḥ:
Shashthi-sambandha (षष्ठीसम्बन्ध)
TypeNoun
Rootdevī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Genitive (षष्ठी/6), Singular (एकवचन)
varamboon
varam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootvara (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
labdhvāhaving obtained
labdhvā:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootlabh (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वान्त), indeclinable verbal form
surathaḥSuratha
surathaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsuratha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
kṣatriya-ṛṣabhaḥbest of Kṣatriyas
kṣatriya-ṛṣabhaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootkṣatriya (प्रातिपदिक) + ṛṣabha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन); ṣaṣṭhī-tatpuruṣa sense: 'bull among kṣatriyas'
sūryātfrom the Sun
sūryāt:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootsūrya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Ablative (पञ्चमी/5), Singular (एकवचन)
janmabirth
janma:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootjanman (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (द्वितीया/2), Singular (एकवचन)
samāsādyahaving attained; having reached
samāsādya:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Rootsam-ā-√sad (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वान्त/ल्यप्), indeclinable verbal form
sāvarṇiḥSāvarṇi
sāvarṇiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootsāvarṇi (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
bhavitāwill become
bhavitā:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootbhū (धातु)
FormPeriphrastic future participle (भविता; लुट्-प्रयोग/भविष्यत्कृदन्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
manuḥManu
manuḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmanu (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (प्रथमा/1), Singular (एकवचन)
Mārkaṇḍeya (narrative voice summarizing the result)
DevīSūrya
Devī as bestower of both worldly sovereignty and cosmic office
ManvantaraLineage and cosmic administrationFruit of devotionKingship as dharmic stewardship

FAQs

The Purāṇa models ideal rulership and devotion: righteous kingship is validated and restored by the divine, and sustained devotion can culminate in service at the scale of an age (manvantara).

Manvantara and Vamśa (connection to Sūrya/Vivasvat) are foregrounded, embedded within Carita (Suratha’s story).

Suratha’s transition from a dispossessed king to Manu encodes an ascent from fragmented authority to integrated cosmic order—Śakti converts suffering into a mandate for dharma at a universal level.