Previous Verse
Next Verse

Shloka 27

Adhyaya 58The Kurma-Form of Narayana: Mapping Bharata through Nakshatras, Regions, and Planetary Afflictions

तक्षिणाः कौरुषा ये च ऋषिकास्तापसाश्रमाः ।

ऋषभाः सिहलाश्चैव तथा काञ्चीनिवासिनः ॥

takṣiṇāḥ kauruṣā ye ca ṛṣikās tāpasāśramāḥ | ṛṣabhāḥ sihalāś caiva tathā kāñcī-nivāsinaḥ ||

ยังได้แจกแจงชาวตักษิณะและชาวเการุษะ ชาวฤษิกะผู้พำนักในอาศรมแห่งตบะ ชาวฤษภะ ชาวสิงหล (ศรีลังกา) และชาวกาญจีด้วย

तक्षिणाःthe Takṣiṇas
तक्षिणाः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootतक्षिण (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; जनपद/जाति-नाम
कौरुषाःthe Kauruṣas
कौरुषाः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootकौरुष (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; जनपद/जाति-नाम
येwho
ये:
Karta (कर्ता/सम्बन्धक)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; सम्बन्धक-सर्वनाम
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
ऋषिकाःthe Ṛṣikas
ऋषिकाः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootऋषिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन
तापसाश्रमाःascetics’ hermitages
तापसाश्रमाः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootतापस-आश्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘तापसानाम् आश्रमाः’ (hermitages of ascetics)
ऋषभाःthe Ṛṣabhas
ऋषभाः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootऋषभ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; जनपद/जाति-नाम (or ‘bulls’ by lexeme, but here ethnonym)
सिहलाःthe Sihalas (Siṃhalas)
सिहलाः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootसिहल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; जनपद/जाति-नाम (Siṃhala/Sihala)
and
:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध/अवधारण)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय
तथाlikewise
तथा:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formसमुच्चय/प्रकारार्थक-अव्यय
काञ्चीनिवासिनःresidents of Kāñcī
काञ्चीनिवासिनः:
Karta (कर्ता/उद्देश्य-निर्देशः)
TypeNoun
Rootकाञ्ची-निवासिन् (प्रातिपदिक); निवासिन् (कृदन्त from √वस्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (Nominative), बहुवचन; सप्तमी/षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘काञ्च्याम् निवासिनः’ (residents of Kāñcī)
Purāṇic narrator (catalogue style); specific interlocutors not indicated in the supplied excerpt

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

Sacred geographySouthern regionsĀśrama presenceIsland connections

FAQs

Mention of tāpasāśramas amid ethnic lists underscores that renunciant institutions are also 'inhabitants' of the land—spiritual ecology alongside social geography.

Primarily bhū-varṇana (earth-description) as an ancillary Purāṇic feature.

The juxtaposition of city (Kāñcī) and hermitage (āśrama) symbolizes the Purāṇic ideal of balancing pravṛtti (worldly order) and nivṛtti (renunciation).