Shloka 49
अव्यक्त-मानस-सृष्टिवादः
Doctrine of Creation from the Unmanifest ‘Mānasa’
एतां बुद्धि समास्थाय सुखमास्ते गुणान्वित: । सर्वान् कामान् जुगुप्सेत कामान् कुर्वीत पृष्ठत:,ऐसी बुद्धिका आश्रय लेकर कामनाओंके त्यागरूपी गुणसे युक्त हुआ मनुष्य सुखसे रहता है; इसलिये सब प्रकारके भोगोंसे विरक्त होकर उन्हें पीठ-पीछे कर दे, अर्थात् उनसे विमुख हो जाय
etāṁ buddhiṁ samāsthāya sukham āste guṇānvitaḥ | sarvān kāmān jugupset kāmān kurvīta pṛṣṭhataḥ ||
เมื่อยึดมั่นในปัญญานี้ ผู้ประกอบด้วยคุณแห่งการสละย่อมอยู่เป็นสุข เพราะฉะนั้นพึงรังเกียจความเพลิดเพลินทั้งปวง และวางความปรารถนาไว้เบื้องหลังตน—คือหันหลังให้มัน มิใช่ติดตามมัน
ब्राह्मण उवाच
Educational Q&A
Happiness and steadiness arise from adopting right discernment (buddhi) and cultivating detachment: one should actively avoid sense-driven desires and turn away from them, treating them as something to be left behind.
In the Shanti Parva’s instructional discourse, a Brahmana speaker continues ethical teaching, advising that a person who embraces this insight lives peacefully by rejecting and distancing oneself from desires and pleasures.