Shloka 21
Vasiṣṭhāpavāha: Sarasvatī’s Diversion and Viśvāmitra’s Curse (वसिष्ठापवाहः)
तेन ते हूयमानस्य राष्ट्रस्यास्य क्षयो महान् । तस्यैतत् तपस: कर्म येन तेडद्य लयो महान्
tena te hūyamānasya rāṣṭrasyāsya kṣayo mahān | tasyaitat tapasaḥ karma yena te 'dya layo mahān, krodhena mahatāviṣṭo dharmātmā vai pratāpavān |
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “เพราะแว่นแคว้นของพระองค์ประหนึ่งถูกเขานำไปเป็นอาหุติในกองไฟ ความพินาศใหญ่จึงบังเกิดแก่แผ่นดินนี้ นี่คือผลการทำงานแห่งตบะของเขา ซึ่งทำให้วันนี้มหาวินาศได้เริ่มขึ้นแก่พระองค์ ฤๅษีผู้ตั้งมั่นในธรรมและทรงเดชานุภาพนั้น เมื่อถูกมหาโทสะครอบงำ ก็ยังนำความพินาศนี้มาด้วยอานุภาพแห่งตบะล้วน ๆ”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights the moral-psychological tension that even a dharmic, powerful ascetic can become an instrument of destruction when seized by intense anger; tapas is ethically potent and can yield fearful consequences when aligned with wrath.
Vaiśaṃpāyana explains to the listener that the present ruin of the kingdom is occurring as though it were being offered as an oblation—an effect attributed to the force of an enraged, righteous ascetic’s austerity.