Shloka 16
Vasiṣṭhāpavāha: Sarasvatī’s Diversion and Viśvāmitra’s Curse (वसिष्ठापवाहः)
दृष्टवा तथावकीर्ण तु राष्ट्र स मनुजाधिप:
vaiśampāyana uvāca | dṛṣṭvā tathāvakīrṇaṃ tu rāṣṭraṃ sa manujādhipaḥ | krodhena mahatāviṣṭo dharmātmā vai pratāpavān ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “ครั้นเห็นอาณาจักรของตนตกอยู่ในสภาพ ‘อวากีรณะ’ คือถูกความวิบัติกลบคลุม พระราชาผู้นั้นก็เศร้าสร้อยอยู่ภายในและจมลงในห้วงความกังวล แล้วจึงร่วมกับพราหมณ์ทั้งหลายเริ่มเพียรพยายามกอบกู้แผ่นดินให้พ้นภัย โดยระลึกถึงราชธรรมและหน้าที่แห่งการพิทักษ์รักษา”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Even a dharmic and capable ruler can be overtaken by krodha when the realm falls into disorder; the verse highlights the need to recognize anger as a destabilizing force that can threaten wise governance.
The narrator describes a king witnessing his kingdom in a state of ruin/confusion (avakīrṇa). In response, the king—though righteous and powerful—is overwhelmed by intense anger, setting the emotional and political tone for the ensuing events.