Previous Verse
Next Verse

Shloka 9

बभ्रुवाहन-धनंजययोः संग्रामः

Babhruvāhana and Dhanaṃjaya’s engagement at Maṇipūra

न हन्येरंश्व राजानो राज्ञश्चाज्ञा कृता भवेत्‌ इति संचिन्त्य स तदा फाल्गुन: पुरुषर्षभ:

na hanyeraṁśva rājāno rājñaścājñā kṛtā bhavet iti sañcintya sa tadā phālgunaḥ puruṣarṣabhaḥ

ไวศัมปายนะกล่าวว่า—“กษัตริย์ไม่พึงถูกสังหาร และพระบัญชาของพระราชาย่อมต้องปฏิบัติตาม”—ครั้นใคร่ครวญดังนี้แล้ว ในกาลนั้น ฟาลคุนะ (อรชุน) ผู้ประเสริฐดุจโคอุสุภในหมู่มนุษย์ จึงตรึกตรองด้วยปณิธานอันชอบธรรม

not
:
TypeIndeclinable
Root
हन्येरन्should be killed / would be slain
हन्येरन्:
TypeVerb
Rootहन्
FormVidhi-linga, Atmanepada, 3, Plural, Karmani (passive sense)
अंशुAṃśu (proper name)
अंशु:
Karta
TypeNoun
Rootअंशु
FormMasculine, Nominative, Singular
राजानःkings
राजानः:
Karta
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Nominative, Plural
राज्ञःof the king
राज्ञः:
TypeNoun
Rootराजन्
FormMasculine, Genitive, Singular
and
:
TypeIndeclinable
Root
आज्ञाcommand, order
आज्ञा:
Karta
TypeNoun
Rootआज्ञा
FormFeminine, Nominative, Singular
कृताmade, done
कृता:
TypeVerb
Rootकृ
FormKta (past passive participle), Feminine, Nominative, Singular
भवेत्would be / should be
भवेत्:
TypeVerb
Rootभू
FormVidhi-linga, Parasmaipada, 3, Singular
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
संचिन्त्यhaving reflected / considering
संचिन्त्य:
TypeVerb
Rootसम् + चिन्त्
FormLyap (absolutive/gerund), Active
सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
तदाthen
तदा:
TypeIndeclinable
Rootतदा
फाल्गुनःPhālguna (Arjuna)
फाल्गुनः:
Karta
TypeNoun
Rootफाल्गुन
FormMasculine, Nominative, Singular
पुरुषर्षभःbull among men, best of men
पुरुषर्षभः:
Karta
TypeNoun
Rootपुरुष-ऋषभ
FormMasculine, Nominative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
P
Phālguna (Arjuna)
R
rājānaḥ (kings)
R
rājñaḥ (the king/sovereign)
Ā
ājñā (royal command)