Shloka 16
अध्याय ३३ — धृतराष्ट्रस्य कुशलप्रश्नाः तथा विदुरस्य योगसमाधिः
Chapter 33: Dhṛtarāṣṭra’s Welfare-Inquiries and Vidura’s Yogic Absorption
परापरज्ञस्त्वपरो नाभिमानादुदीरित: । अपरक्ञ: परां बुद्धि ज्ञात्वा मोहाद् विमुच्यते
parāparajñas tv aparo nābhimānād udīritaḥ | aparajñaḥ parāṃ buddhiṃ jñātvā mohād vimucyate ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “ผู้ใดติดพันอยู่แต่ความรู้สึกว่า ‘ของเรา’ และ ‘ของเขา’ ผู้นั้นย่อมไม่อาจก้าวพ้นความถือตัวได้. แต่ผู้ใดรู้แจ้งซึ่งปรมัตถ์สูงสุด—ผู้ซึ่งมิได้เป็น ‘ผู้อื่น’ สำหรับผู้ใดเลย—ย่อมได้ปัญญาสูงสุดและหลุดพ้นจากความหลง.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Clinging to the duality of ‘mine’ versus ‘other’ sustains ego and pride; realizing the Supreme Self as non-exclusive (no one is truly ‘other’ to it) grants higher discernment and dissolves delusion, leading toward liberation.
In Vaiśaṃpāyana’s narration, a reflective, instruction-like statement is given: it contrasts a limited, pride-bound outlook rooted in social and personal divisions with the liberating insight that comes from knowing the Paramātman, which transcends all ‘otherness’.