Shloka 113
अनन्तरूपो<नन्तश्रीर्जितमन्युर्भयापह: । चतुरस्रो गभीरात्मा विदिशो व्यादिशों दिश:
anantarūpo 'nantaśrīr jitamanyur bhayāpahaḥ | caturasro gabhīrātmā vidiśo vyādiśo diśaḥ ||
ภีษมะกล่าวว่า—พระองค์ทรงมีรูปอันไม่สิ้นสุด และทรงรุ่งเรืองด้วยสิริอันหาประมาณมิได้; ทรงชนะความโกรธ และทรงขจัดความหวาดกลัวของภักตะ. ทรงเป็นมงคลและได้สัดส่วนงดงาม มีภาวะภายในลึกซึ้ง; ทรงจัดสรรผลแก่สรรพสัตว์ตามกรรม ทรงบัญชาคำสั่งที่เหมาะสมแก่ทุกผู้ และทรงเผย ‘ทิศทาง’ แห่งการกระทำพร้อมผลของมันผ่านพระเวท.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse teaches that the highest divine governance is ethical: the Lord is praised as self-mastered (having conquered anger), as the remover of fear for devotees, and as the just dispenser of karmic results—guiding beings through rightful commands and Vedic revelation of action and consequence.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma continues his instruction by extolling the Lord through a chain of epithets. These names describe divine qualities—limitless manifestation, splendor, inner depth, and the orderly administration of the world—framing devotion and dharma as grounded in cosmic justice.