Shloka 32
Śama-prāptiḥ — Gautamī–Lubdhaka–Pannaga–Mṛtyu–Kāla-saṃvāda
Restraint through the Analysis of Karma and Time
लुब्धक उवाच वृत्रं हत्वा देवराट् श्रेष्ठभाग् वै यज्ञ हत्वा भागमवाप चैव । शूली देवो देववृत्तं चर त्वं क्षिप्रं सर्प जहि मा भूत् ते विशड्का,व्याधने कहा--देवि! वृत्रासुरका वध करके देवराज इन्द्र श्रेष्ठ पदके भागी हुए और त्रिशूलधारी रुद्रदेवने दक्षके यज्ञका विध्वंस करके उसमें अपने लिये भाग प्राप्त किया। तुम भी देवताओंद्वारा किये गये इस बर्तावका ही पालन करो। इस सर्पको शीघ्र ही मार डालो। इस कार्यमें तुम्हें शंका नहीं करनी चाहिये
lubdhaka uvāca
vṛtraṃ hatvā devarāṭ śreṣṭhabhāg vai yajñaṃ hatvā bhāgam avāpa caiva |
śūlī devo devavṛttaṃ cara tvaṃ kṣipraṃ sarpaṃ jahi mā bhūt te viśaṅkā ||
นายพรานกล่าวว่า “ข้าแต่เทวี เมื่อสังหารวฤตระแล้ว อินทรา—ราชาแห่งเทวะ—ได้ส่วนอันประเสริฐและฐานะสูงสุด และพระรุทระผู้ทรงตรีศูล เมื่อทำลายยัญของทักษะแล้ว ก็ได้ส่วนของตนในพิธีนั้นเช่นกัน ท่านจงดำเนินตามแบบอย่างแห่งการกระทำของเหล่าเทวะเถิด—จงฆ่างูนี้โดยเร็ว อย่าให้มีความลังเลในใจท่านเลย”
लुब्धक उवाच
Educational Q&A
The verse argues from precedent: since even gods secured their rightful share/status through forceful acts (Indra killing Vṛtra; Rudra disrupting Dakṣa’s sacrifice), the addressee should not hesitate to act decisively. Ethically, it highlights how appeals to ‘divine conduct’ can be used to justify violence and to silence moral doubt.
The hunter urges someone (addressed as ‘you’) to kill a serpent immediately. To persuade them, he cites well-known mythic examples—Indra’s slaying of Vṛtra and Rudra’s destruction of Dakṣa’s sacrifice—claiming these establish a model of action that should be followed without hesitation.