Shloka 7
Ādi Parva, Adhyāya 68 — Sarvadamana’s Childhood and Śakuntalā’s Claim at Court
धर्मे रतिं सेवमाना धर्मार्थावभिपेदिरे । तदा नरा नरव्याप्र तस्मिउ्जनपदेश्वरे,नरश्रेष्ठ] सभी लोग धर्ममें अनुराग रखते और उसीका सेवन करते थे। अतः धर्म और अर्थ दोनों ही उन्हें स्वतः प्राप्त हो जाते थे। तात! राजा दुष्यन्त जब इस देशके शासक थे, उस समय कहीं चोरोंका भय नहीं था। भूखका भय तो नाममात्रको भी नहीं था। इस देशपर दुष्यन्तके शासनकालमें रोग-व्याधिका डर तो बिलकुल ही नहीं रह गया था
dharme ratiṁ sevamānā dharmārthāv abhipedire | tadā narā naravyāghra tasmin janapadeśvare (naraśreṣṭha) ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า—ผู้คนยินดีในธรรมะและดำรงตนตามธรรมะ ฉะนั้นทั้งธรรมะและอรรถะจึงมาถึงเขาเองโดยไม่ต้องดิ้นรน โอ้ยอดมนุษย์ เมื่อพระเจ้าทุษยันต์ทรงเป็นเจ้าแห่งแว่นแคว้นนั้น ก็ไม่มีความหวาดกลัวโจรภัย ความกลัวความหิวแม้เพียงน้อยก็ไม่มี และความหวั่นเกรงโรคภัยก็สิ้นสูญไปโดยสิ้นเชิง
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
When a society is devoted to dharma and a king upholds righteous governance, prosperity (artha) follows naturally and social harms—crime, hunger, and disease—are minimized.
Vaiśampāyana describes the conditions in Duṣyanta’s kingdom: people practiced dharma, and as a result the realm enjoyed security, abundance, and health during his reign.