Shloka 3
Śārṅgakānāṃ Avināśaḥ (Why the Śārṅga Birds Were Spared) | शार्ङ्गकानामविनाशः
अर्थलुब्धान् न व: पार्थो मन्यते सात्वतान् सदा । स्वयंवरमनाधृष्यं मन्यते चापि पाण्डव:,'पाण्डुपुत्र अर्जुन यह जानते हैं कि सात्वतवंशके लोग सदासे ही धनके लोभी नहीं हैं, अतः धन देकर कन्या नहीं ली जा सकती। साथ ही पाण्डुपुत्र अर्जुनको यह भी मालूम है कि स्वयंवरमें कनन््याके मिल जानेका पूर्ण निश्चय नहीं रहता, अतः वह भी अग्राह्म ही है
arthalubdhān na vaḥ pārtho manyate sātvātān sadā | svayaṃvaram anādhṛṣyaṃ manyate cāpi pāṇḍavaḥ |
ไวศัมปายนกล่าวว่า “ปารถะ (อรชุน) มิได้เห็นพวกท่านชาวสาตวตะว่าเป็นผู้ละโมบทรัพย์อยู่เสมอ; เพราะฉะนั้นเขาจึงไม่เห็นว่ากุลธิดาจะได้มาด้วยการจ่ายทรัพย์. และโอรสแห่งปาณฑุก็เห็นว่าสวยัมวรนั้นไม่น่าไว้วางใจ—เพราะความสำเร็จมิได้แน่นอน—ดังนั้นหนทางนั้นด้วยก็ไม่ควรยึดเป็นที่พึ่ง.”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights ethical discernment in choosing means: Arjuna refuses to assume mercenary motives in the Sātvatas (so he does not treat marriage as a purchase), and he also avoids a path whose outcome is uncertain (svayaṃvara), implying that honorable ends should be pursued through appropriate and dependable means.
Vaiśampāyana explains Arjuna’s assessment of two possible ways of obtaining a bride: he rejects the idea of winning her by wealth because the Sātvatas are not thought to be money-driven, and he also dismisses reliance on a svayaṃvara because it offers no guaranteed success.