Shloka 43
Adhyāya 196: Droṇa’s Conciliatory Counsel and Karṇa’s Suspicion of Counsel (मन्त्र-नय-विवादः)
स तद् दृष्ट्वा महदाश्चर्यरूप॑ जग्राह पादौ सत्यवत्या: सुतस्य । नैतच्चित्रं परमर्षे त्वयीति प्रसन्नचेता: स उवाच चैनम्,यह महान् आश्चर्य देखकर द्रुपदने सत्यवतीनन्दन व्यासजीके चरण पकड़ लिये और प्रसन्नचित्त होकर उनसे कहा--“महर्षे! आपमें ऐसी अद्भुत शक्तिका होना आश्चवर्यकी बात नहीं है।” तब व्यासजी प्रसन्नचित्त हो ट्रुपदसे बोले
sa tad dṛṣṭvā mahad āścaryarūpaṁ jagrāha pādau satyavatyāḥ sutasya | naitac citraṁ paramarṣe tvayīti prasannacetāḥ sa uvāca cainam |
ครั้นเห็นอัศจรรย์อันยิ่งใหญ่นั้น เขาก็เข้าจับพระบาทของพระวยาส โอรสแห่งสัตยวตี แล้วกล่าวด้วยใจผ่องใสว่า “ข้าแต่พระมหาฤๅษี หาใช่เรื่องน่าพิศวงไม่ที่ท่านจะมีฤทธิ์อันอัศจรรย์เช่นนี้” เมื่อได้รับถ้อยคำแห่งความเคารพนั้น พระวยาสก็ทรงยินดีในพระทัยและตรัสตอบเขา
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse highlights dharmic humility and reverence: extraordinary spiritual power in a great ṛṣi is not treated as spectacle but as a natural fruit of tapas and wisdom, prompting respectful surrender (grasping the feet) rather than pride or disbelief.
After witnessing a great marvel, a character approaches Vyāsa (identified as Satyavatī’s son), grasps his feet in reverence, and declares that such wondrous power is unsurprising in a supreme sage; Vyāsa, pleased, then replies.