Shloka 34
कृपकृपी-जननम्
The Birth of Kṛpa and Kṛpī; Kṛpa’s Attainment of Astras
दत्त: क्रीतः कृत्रिमश्न॒ उपगच्छेत् स्वयं च यः । सहोढो ज्ञातिरेताश्व हीनयोनिधृतश्च यः,“अब छ: प्रकारके अबन्धुदायाद पुत्र कहे जाते हैं-दत्त (जिसे माता-पिताने स्वयं समर्पित कर दिया हो), क्रीत (जिसे धन आदि देकर खरीद लिया गया हो), कृत्रिम--जो स्वयं मैं आपका पुत्र हूँ, यों कहकर समीप आया हो, सहोढ (जो कन्यावस्थामें ही गर्भवती होकर ब्याही गयी हो, उसके गर्भसे उत्पन्न पुत्र सहोढ कहलाता है), ज्ञातिरेता (अपने कुलका पुत्र) तथा अपनेसे हीन जातिकी स्त्रीके गर्भसे उत्पन्न हुआ पुत्र। ये सभी अबन्धुदायाद हैं
dattaḥ krītaḥ kṛtrimāś ca upagacchet svayaṃ ca yaḥ | sahūḍho jñātiretāś ca hīnayoni-dhṛtaś ca yaḥ ||
ไวศัมปายนะกล่าวว่า “บุตรที่จัดเป็น ‘อพันธุ-ทายาท’ มีหกประเภท คือ (1) ‘ดัตตะ’ บุตรที่บิดามารดามอบให้โดยพิธี (2) ‘กรีตะ’ บุตรที่ได้มาด้วยการจ่ายทรัพย์ (3) ‘กฤตริมะ’ บุตรที่มาด้วยตนเองกล่าวว่า ‘ข้าคือบุตรของท่าน’ (4) ‘สหูฑะ’ บุตรที่เกิดจากครรภ์เจ้าสาวซึ่งตั้งครรภ์อยู่แล้วในเวลาสมรส (5) ‘ญาติเรตะ’ บุตรที่เกิดจากญาติในสายตระกูล และ (6) บุตรที่เกิดจากสตรีผู้มีชาติกำเนิดต่ำกว่า ทั้งหมดนี้จัดเป็นอพันธุ-ทายาท”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
The verse classifies certain socially recognized forms of sonship that do not arise from direct blood descent, indicating how dharma-text traditions distinguished between biological lineage and legally/socially constituted heirs for purposes such as inheritance and family continuity.
Vaiśampāyana is enumerating categories of ‘sons’ acknowledged in traditional legal-ethical discourse, explaining which kinds are considered non-agnatic heirs (abandhu-dāyāda) and defining each type by the manner of acquisition or birth circumstances.