Previous Verse
Next Verse

Shloka 8

नियोगप्रसङ्गः — The Niyoga Episode: Births of Dhṛtarāṣṭra, Pāṇḍu, and Vidura

दक्षस्य दुहिता या तु सुरभीत्यभिशब्दिता | गां प्रजाता तु सा देवी कश्यपाद्‌ भरतर्षभ,महाराज! दक्ष प्रजापतिकी पुत्रीने, जो देवी सुरभि नामसे विख्यात है, कश्यपजीके सहवाससे एक गौको जन्म दिया

dakṣasya duhitā yā tu surabhīty abhiśabditā | gāṁ prajātā tu sā devī kaśyapād bharatarṣabha ||

โอ ภรตฤษภ! ธิดาของทักษะ ผู้เป็นที่ขานนามว่า สุรภี เทวีนั้น ได้ให้กำเนิดโคหนึ่งด้วยการสมสู่กับกัศยปะ

दक्षस्यof Daksha
दक्षस्य:
Sambandha
TypeNoun
Rootदक्ष
FormMasculine, Genitive, Singular
दुहिताdaughter
दुहिता:
Karta
TypeNoun
Rootदुहितृ
FormFeminine, Nominative, Singular
याwho
या:
Karta
TypePronoun
Rootयद्
FormFeminine, Nominative, Singular
तुbut/indeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
सुरभीSurabhi
सुरभी:
Karta
TypeNoun
Rootसुरभी
FormFeminine, Nominative, Singular
इतिthus (quotative)
इति:
TypeIndeclinable
Rootइति
अभिशब्दिताcalled/known (as)
अभिशब्दिता:
TypeAdjective
Rootअभि-शब्द्
FormFeminine, Nominative, Singular, kta (past passive participle)
गाम्a cow
गाम्:
Karma
TypeNoun
Rootगो
FormFeminine, Accusative, Singular
प्रजाताgave birth to / bore
प्रजाता:
TypeVerb
Rootप्र-जा
FormFeminine, Nominative, Singular, kta (past participle; intransitive sense 'was born/bore')
तुindeed
तु:
TypeIndeclinable
Rootतु
साshe
सा:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormFeminine, Nominative, Singular
देवीthe goddess
देवी:
Karta
TypeNoun
Rootदेवी
FormFeminine, Nominative, Singular
कश्यपात्from Kashyapa
कश्यपात्:
Apadana
TypeNoun
Rootकश्यप
FormMasculine, Ablative, Singular
भरतर्षभO bull among the Bharatas
भरतर्षभ:
Sambodhana
TypeNoun
Rootभरत-ऋषभ
FormMasculine, Vocative, Singular

वैशम्पायन उवाच

V
Vaiśampāyana
D
Dakṣa
S
Surabhī
K
Kaśyapa
C
Cow (Go)

Educational Q&A

The verse underscores dharmic order through lineage: creation and continuity occur through recognized genealogies, portraying the world as sustained by lawful, interconnected origins rather than randomness.

Vaiśampāyana identifies Surabhī as Dakṣa’s daughter and states that she bore a cow through Kaśyapa, contributing to the broader genealogical account of beings in the Ādi Parva.