Shloka 32
अनुक्रमणिकाध्यायः (Anukramaṇikā Adhyāya) — Invocation, Narrator Frame, and Textual Scope
यस्मात् पितामहो जज्ञे प्रभुरेक: प्रजापति: । ब्रह्मा सुरगुरु: स्थाणुर्मनु: कः परमेष्ठ्यूथ,उस अण्डसे ही प्रथम देहधारी, प्रजापालक प्रभु, देवगुरु पितामह ब्रह्मा तथा रुद्र, मनु, प्रजापति, परमेष्ठी, प्रचेताओंके पुत्र, दक्ष तथा दक्षके सात पुत्र (क्रोध, तम, दम, विक्रीत, अंगिरा, कर्दम और अश्व) प्रकट हुए। तत्पश्चात् इक्कीस प्रजापति (मरीचि आदि सात ऋषि और चौदह मनु)- पैदा हुए
yasmāt pitāmaho jajñe prabhur ekaḥ prajāpatiḥ | brahmā suraguruḥ sthāṇur manuḥ kaḥ parameṣṭhī ||
จากบ่อเกิดดั้งเดิมนั้น ปิตามหะได้บังเกิด—พระผู้เป็นเจ้าองค์เดียวในฐานะปรชาปติ ต่อจากนั้น พรหมาอาจารย์แห่งเทวะ สถานุ (รุทระ) มนุ กะ และปรเมษฐี ก็ปรากฏขึ้น ลำดับแห่งการอุบัติอันเป็นระเบียบนี้เองเป็นรากฐานศักดิ์สิทธิ์ของวงศ์สืบสายและหน้าที่แห่งธรรมในกาลต่อมา
Educational Q&A
The verse frames the world’s order as emerging from a sacred, hierarchical creation: progenitors (Prajāpatis) arise first, establishing the legitimacy of lineage, law (Manu), and cosmic governance. This underwrites dharma by rooting social and ethical order in a primordial, divinely sanctioned genealogy.
In the opening cosmogonic-genealogical section of Ādi Parva, the text lists key primordial beings—Prajāpati and major creator figures such as Brahmā, Rudra (Sthāṇu), and Manu—marking the beginning of the genealogies that will eventually connect to the human dynasties central to the Mahābhārata.