Previous Verse
Next Verse

Shloka 102

Vaṃśānuvārṇana and the Transition to the Fourth (Upasaṃhāra) Pada

अङ्गिराश्चैव धृतिमान् पौलस्त्यो ऽप्यव्ययस्तु सः / पौलहस्तत्त्वदर्शी छ भार्गवश्च निरुप्सुकः

aṅgirāścaiva dhṛtimān paulastyo 'pyavyayastu saḥ / paulahastattvadarśī cha bhārgavaśca nirupsukaḥ

อังคิระเป็นผู้ทรงความมั่นคง; เปาลัสตยะก็ไม่เสื่อมสูญ; เปาลหะเป็นผู้เห็นสัจธรรม และภารควะเป็นผู้ไร้ความใคร่ปรารถนา (นิรุปสุกะ)

aṅgirāḥAṅgiras
aṅgirāḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootaṅgiras (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
FormEmphatic particle (अवधारण-निपात)
dhṛtimānsteadfast/possessed of fortitude
dhṛtimān:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootdhṛti-mant (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); possessive adjective (मतुप्)
paulastyaḥPaulastya
paulastyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpaulastya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
apialso
api:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
FormParticle (निपात), inclusion/emphasis
avyayaḥimperishable
avyayaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roota-vyaya (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
tuindeed/but
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormParticle (निपात)
saḥhe
saḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
paulahaḥPaulaha
paulahaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootpaulaha (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
tattva-darśīseer of reality
tattva-darśī:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Roottattva (प्रातिपदिक) + darśin (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); तत्पुरुषः—‘तत्त्वं पश्यति’
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
bhārgavaḥBhārgava
bhārgavaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootbhārgava (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
FormConjunction (समुच्चयबोधक अव्यय)
nir-utsukaḥfree from eagerness/unconcerned
nir-utsukaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootnir (उपसर्ग) + utsuka (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन); privative formation (निर्-)