Previous Verse
Next Verse

Shloka 70

Vamśānukramaṇikā: Varuṇa–Kali Descendants and the Naiṛta Grahas

Genealogical Catalogue

तेनासौ पीडिता देवी रूपेण तु दिवस्पतेः / तस्मात्ते समचक्रं तु वर्तते रूपमद्भुतम्

tenāsau pīḍitā devī rūpeṇa tu divaspateḥ / tasmātte samacakraṃ tu vartate rūpamadbhutam

ด้วยรูปของทิวัสปติ นางเทวีจึงถูกกดข่มให้ทุกข์; เพราะเหตุนั้น รูปอันอัศจรรย์ที่เป็นวงล้อสมดุลจึงปรากฏแก่ท่าน

तेनby that, by him/it
तेन:
करण (Karaṇa/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/तृतीया), एकवचन; करण/हेतु (instrumental)
असौshe (that one)
असौ:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootअसद्/असौ (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम
पीडिताafflicted, tormented
पीडिता:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeAdjective
Rootपीडित (कृदन्त; √पीड् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) — ‘afflicted’
देवीthe goddess
देवी:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
रूपेणby (his) form
रूपेण:
करण (Karaṇa/करण)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; करण (instrumental)
तुbut
तु:
सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
दिवस्पतेःof the lord of day (the Sun)
दिवस्पतेः:
सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootदिवस्-पति (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (दिवसः पतिः)
तस्मात्therefore, from that
तस्मात्:
अपादान (Apādāna/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात् इति तद्धित-निपातवत्; अपादानार्थे (ablatival adverb: ‘therefore/from that’)
तेfor you
ते:
सम्प्रदान (Sampradāna/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootत्वद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formचतुर्थी (4th/चतुर्थी), एकवचन; सम्प्रदान (dative)
समचक्रम्uniform, evenly circular
समचक्रम्:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसम (प्रातिपदिक) + चक्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st) वा द्वितीया (2nd), एकवचन; कर्मधारयः (समं चक्रं यथा) — ‘even/circular, uniform’ (qualifying ‘रूपम्’)
तुindeed/but
तु:
सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
वर्ततेexists, remains, occurs
वर्तते:
क्रिया (Kriyā/क्रिया)
TypeVerb
Root√वृत् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
रूपम्a form
रूपम्:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootरूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
अद्भुतम्wonderful, marvelous
अद्भुतम्:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeAdjective
Rootअद्भुत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषणम् (qualifying ‘रूपम्’)