Previous Verse
Next Verse

Shloka 35

Asamañjasa-tyāga (Abandoning Asamañjasa) — Sagara-carita Continuation

तं प्रणम्य ततो जग्मुः प्रतीताग्निदिवं प्रति / एतस्मिन्नन्तरे राजा सगरः पृथिवीपतिः

taṃ praṇamya tato jagmuḥ pratītāgnidivaṃ prati / etasminnantare rājā sagaraḥ pṛthivīpatiḥ

ครั้นนอบน้อมแด่ท่านแล้ว เหล่าเทพทั้งหลายก็ไปสู่สวรรค์ด้วยใจอิ่มเอม ในระหว่างนั้นเอง พระราชาสคร ผู้ครองปฐพี (ก็ปรากฏ)

tamhim
tam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Roottad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Dvitīyā (Accusative/2nd), Ekavacana
praṇamyahaving bowed
praṇamya:
Pūrvakāla-kriyā (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootnam (धातु)
FormAbsolutive/Gerund (क्त्वा/ल्यप्), indeclinable verbal form (अव्ययीभाव-रूप क्रियाविशेषण); pra- prefix
tataḥthen
tataḥ:
Kriyā-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottatas (अव्यय-प्रातिपदिक)
FormAvyaya; adverb
jagmuḥthey went
jagmuḥ:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootgam (धातु)
FormLiṭ-lakāra (Perfect), Prathama-puruṣa (3rd person), Bahuvacana, Parasmaipada
pratītawell-known/renowned
pratīta:
Viśeṣaṇa (विशेषण)
TypeAdjective
Rootpratīta (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga, Dvitīyā (Accusative/2nd), Ekavacana; viśeṣaṇa within compound
agni-divamto the heaven of Agni
agni-divam:
Karma (कर्म) (goal as object with prati)
TypeNoun
Rootagni (प्रातिपदिक) + diva (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga, Dvitīyā (Accusative/2nd), Ekavacana; tatpuruṣa (षष्ठी/कर्मधारय-सम्भव) sense: 'Agni's heaven' / 'Agni-like heaven' (context: a celestial region)
pratitowards
prati:
Gati/Direction marker (गति/दिशा)
TypeIndeclinable
Rootprati (अव्यय)
FormAvyaya; upasarga/preposition-like indeclinable governing accusative (प्रति + द्वितीया)
etasminin this
etasmin:
Adhikaraṇa (अधिकरण)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga/napuṃsaka (here locative), Saptamī vibhakti (Locative/7th), Ekavacana
antareinterval/meantime
antare:
Kāla-adhikaraṇa (काल-अधिकरण)
TypeNoun
Rootantara (प्रातिपदिक)
FormNapुंसakaliṅga, Saptamī (Locative/7th), Ekavacana; idiom etasmin antare = 'in the meantime'
rājāking
rājā:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootrājan (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (Nominative/1st), Ekavacana
sagaraḥSagara
sagaraḥ:
Karta (कर्ता) (apposition)
TypeNoun
Rootsagara (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (Nominative/1st), Ekavacana; apposition to rājā
pṛthivī-patiḥlord of the earth
pṛthivī-patiḥ:
Karta (कर्ता) (apposition)
TypeNoun
Rootpṛthivī (प्रातिपदिक) + pati (प्रातिपदिक)
FormPuṃliṅga, Prathamā (Nominative/1st), Ekavacana; ṣaṣṭhī-tatpuruṣa: 'lord of the earth'