Previous Verse
Next Verse

Shloka 36

The Yadu–Vṛṣṇi–Andhaka Genealogies and the Purpose of Kṛṣṇa’s Advent

तं सात्यजन्नदीतोये कृच्छ्राल्लोकस्य बिभ्यती । प्रपितामहस्तामुवाह पाण्डुर्वै सत्यविक्रम: ॥ ३६ ॥

taṁ sātyajan nadī-toye kṛcchrāl lokasya bibhyatī prapitāmahas tām uvāha pāṇḍur vai satya-vikramaḥ

ด้วยความหวาดกลัวคำครหาของผู้คน กุนตีจึงต้องฝืนใจละความรักต่อลูกน้อยอย่างยากลำบาก แล้วจำต้องใส่ทารกลงในตะกร้า ปล่อยให้ลอยไปตามสายน้ำแห่งแม่น้ำ โอ้มหาราชปรีกษิต ต่อมาปู่ทวดของพระองค์ คือพระราชาปาณฑุผู้ทรงธรรมและกล้าหาญ ได้อภิเษกกับกุนตี

तम्him
तम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
साshe
सा:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
अत्यजत्abandoned/left
अत्यजत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootअति-त्यज् (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/लङ्), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
नदी-तोयेin the river-water
नदी-तोये:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootनदी (प्रातिपदिक) + तोय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (नद्याः तोये)
कृच्छ्रात्out of distress
कृच्छ्रात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootकृच्छ्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, पञ्चमी-विभक्ति (5th/पञ्चमी), एकवचन; हेत्वर्थे (ablative of cause)
लोकस्यof the people/world
लोकस्य:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी-विभक्ति (6th/षष्ठी), एकवचन
बिभ्यतीfearing
बिभ्यती:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootभि (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान कृदन्त (present active participle); स्त्रीलिङ्गे प्रथमा एकवचन; ‘fearing’
प्रपितामहःthe great-grandfather
प्रपितामहः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रपितामह (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
ताम्her
ताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
उवाहmarried/took (as wife)
उवाह:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवह् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
पाण्डुःPāṇḍu
पाण्डुः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootपाण्डु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; व्यक्तिनाम
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/वाक्य-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निश्चयार्थक/एवकारार्थक particle (indeed)
सत्य-विक्रमःof true valor
सत्य-विक्रमः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसत्य (प्रातिपदिक) + विक्रम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (सत्यः विक्रमः यस्य) विशेषणरूपेण
P
Pāṇḍu

FAQs

This verse describes a woman, fearing public opinion, abandoning a child in a river—showing how social pressure can drive painful choices within historical narratives.

Śukadeva Gosvāmī is narrating these dynastic histories to Mahārāja Parīkṣit in the Ninth Canto.

It cautions that fear of social judgment can lead to harmful decisions; one should seek dharmic guidance and responsibility rather than acting from anxiety about reputation.